સૂરા આલ-ઇમરાન — આયત 144

શબ્દોના અર્થ:

• خَلَتْ: પસાર થઈ ગયા, પહેલાં થઈ ગયા.
• انقَلَبْتُمْ عَلَىٰ أَعْقَابِكُمْ: તમે તમારી એડીઓ પર પાછા ફરી ગયા, એટલે કે ધર્મથી ફરી જવું, મુર્તદ થઈ જવું.
• الشَّاكِرِينَ: આભાર માનનારા, એટલે કે અલ્લાહની નેઅમતોની કદર કરનારા અને તેના દીન પર ડટેલ રહેનારા.

આયતનો તફસીર:

હઝરત મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) ફક્ત અલ્લાહના રસૂલ છે, તેમનાથી પહેલાં પણ ઘણા રસૂલ આવ્યા અને પસાર થઈ ગયા. બધા રસૂલોની જેમ તેમનું પણ અંતિમ સમય નક્કી છે — તેઓ ક્યારેક મૃત્યુ પામશે અથવા શહીદ થશે. તો શું જો તેઓ મૃત્યુ પામે અથવા શહીદ થાય, તો તમે તમારા ઈમાનથી ફરી જશો અને ધર્મ છોડી દેશો? યાદ રાખો, જે વ્યક્તિ ઈમાનથી ફરી જાય છે, તે અલ્લાહને કોઈ નુકસાન પહોંચાવી શકતો નથી — અલ્લાહ તઆલા તેનાથી બેનિયાઝ છે. તે તો ફક્ત પોતાને જ નુકસાન પહોંચાવે છે, દુનિયા અને આખિરતની ખોટમાં નાખે છે. અને જેઓ અલ્લાહની નેઅમતોનો આભાર માને છે, તેમના દીન પર મજબૂત રહે છે અને તેના રસ્તામાં જહાદ કરે છે, અલ્લાહ તેમને ઉત્તમ બદલો આપશે.

આયતમાંથી શીખવા મળતા ફાયદા:

1. રસૂલ (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) પ્રત્યેનો પ્રેમ અને ઈમાન: આ આયત શીખવે છે કે આપણો ઈમાન ફક્ત કોઈ વ્યક્તિના જીવતા રહેવા પર આધારિત નથી, પરંતુ અલ્લાહના દીન પર છે. નબી (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) પ્રત્યેનો આપણો પ્રેમ અને તેમની સુન્નત પર ચાલવું એ જ સાચી વફાદારી છે.
2. દીન પર ડટેલ રહેવાની પ્રેરણા: આયત આપણને ચેતવે છે કે મુશ્કેલ સમયમાં પણ ઈમાન પર ડટેલ રહેવું જોઈએ. નબી (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) ના વિસાલ પછી પણ સહાબાઓએ દીન પર મજબૂત રહીને આપણને ઉત્તમ ઉદાહરણ આપ્યું.
3. અલ્લાહની બેનિયાઝી: અલ્લાહ તઆલા આપણા ઈમાન અથવા ઈન્કારથી બેનિયાઝ છે. આપણે ઈમાન લાવીએ તો તે આપણા માટે છે, અને જો ફરી જઈએ તો તેનું નુકસાન ફક્ત આપણને જ છે.
4. શુક્ર કરનારાઓ માટે ઈનામ: જેઓ અલ્લાહની નેઅમતોનો આભાર માને છે, ખાસ કરીને ઈમાનની નેઅમતનો, તેમના માટે અલ્લાહ પાસે ઉત્તમ બદલો છે. આ આપણને શુક્ર કરવા અને દીન પર ડટેલ રહેવા પ્રેરિત કરે છે.
5. ઈસ્લામની સર્વોચ્ચતા: આ આયત દર્શાવે છે કે ઈસ્લામનો દીન કોઈ વ્યક્તિ પર આધારિત નથી, પરંતુ તે અલ્લાહનો દીન છે જે હંમેશા કાયમ રહેશે.