Rum surasi — Oyat 20

Kalimalarning ma'nolari:

• آيَاتِهِ: Uning (Allohning) qudrati va yagonaligiga dalolat qiluvchi belgilar, alomatlar.
• خَلَقَكُم: Sizni yaratdi, ya'ni aslingiz bo'lgan Odam Atoni yaratdi.
• مِن تُرَابٍ: Tuproqdan, ya'ni dastlabki insonning yaratilishini boshlang'ich moddasi tuproq ekanligini bildiradi.
• تَنتَشِرُونَ: Yer yuziga tarqalasiz, turli tomonlarga yoyilasiz va rizq izlab harakat qilasiz.

Tafsir:

Alloh taoloning qudrati va birligiga dalolat qiluvchi buyuk belgilaridan biri shuki, U sizlarning aslingiz bo'lgan Odam Atoni tuproqdan yaratdi. Uning avvalgi holati jonsiz tuproq edi, so'ngra Alloh unga jon ato etib, inson qilib yaratdi. Keyin esa Odam Atoning naslidan sizlarni paydo qildi va sizlar inson bo'lib, yer yuzining turli tomonlariga tarqaldingiz, ko'paydingiz va Allohning rizqidan izlab topish uchun harakat qilyapsiz. Bu holat — jonsiz tuproqdan tirik insonlarning yaratilishi — Allohning cheksiz qudratiga va o'liklarni qayta tiriltirishga qodir ekaniga yaqqol dalildir. Chunki tuproqdan insonni yaratgan Zot, albatta, o'lganlarni ham qayta tiriltirishga qodirdir.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonni o'z yaratilishining boshlanishi haqida fikr yuritishga undaydi. Tuproqdan yaratilgan insonning mag'rurlanishi va kibrlanishi o'rinli emas, balki u o'z Yaratganiga shukr qilishi va kamtarin bo'lishi lozim.
• Allohning qudrati shunchalik buyukki, U jonsiz tuproqdan go'zal insonni yaratdi. Bu esa mo'minning qalbida Allohga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi va Uning har bir ishiga rozilik bildirishga o'rgatadi.
• Ushbu oyatda insonning yer yuzida tarqalishi va rizq izlashi ham Allohning inoyati ekani bayon qilinadi. Bu esa mehnat qilish, halol rizq topish uchun harakat qilishni rag'batlantiradi va insonni yaxshi amallarga undaydi.
• Insonning tuproqdan yaratilishi uning asl kelib chiqishini eslatib, o'limdan keyin qayta tirilish haqiqatiga ishonchni kuchaytiradi. Chunki birinchi yaratilishga qodir bo'lgan Zot, qayta tiriltirishga ham albatta qodirdir.