Rum surasi — Oyat 19

Kalima ma'nolari:

• الْحَيَّ – tirikni, jonli narsani.
• الْمَيِّتِ – o'likni, jonsiz narsani.
• يُحْيِي الْأَرْضَ – yerni tiriltiradi, unga hayot bag'ishlaydi.
• مَوْتِهَا – uning qurib, o'lik holga kelishi.
• تُخْرَجُونَ – (qabrlaridan) chiqarilasiz.

Tafsir:

Alloh taolo o'likdan tirikni chiqaradi — masalan, insonni nutfadan (urug'dan), qushni tuxumdan yaratadi. Shuningdek, tirikdan o'likni chiqaradi — masalan, nutfani insondan, tuxumni qushdan paydo qiladi. U yerni qurib, o'lik holga kelganidan so'ng yomg'ir yog'dirib, undan o'simliklar unib chiqarish orqali tiriltiradi. Xuddi shu kabi, ey insonlar, sizlar ham qabrlaringizdan tiriltirilib chiqarilasiz — hisob-kitob va jazoga tortish uchun. Bu misol orqali Alloh taolo o'z qudratini namoyon etib, qiyomatda qayta tirilish haqiqatini isbotlaydi.

Foydalar:

• Ushbu oyat Allohning cheksiz qudratini ko'rsatadi: U har bir narsaga qodir, o'likdan tirikni ham, tirikdan o'likni ham chiqara oladi. Bu esa mo'minning qalbini Rabbisiga bo'lgan ishonch va tavakkal bilan to'ldiradi.
• Yerning qurib, yomg'ir bilan qayta jonlanishi — qiyomatda qayta tirilishning yaqqol dalilidir. Bu oyat insonni o'limdan keyingi hayotga tayyorgarlik ko'rishga, yaxshi amallar qilishga undaydi.
• Tabiatdagi bu o'zgarishlar Allohning rahmati va hikmatini ko'rsatadi. Inson shu manzaralardan ibrat olib, Yaratganga shukr qilishi va Unga ibodatda sobit qolishi lozim.
• Qayta tirilishga ishonch — musulmon hayotining asosiy tamoyillaridan biri. Bu e'tiqod insonni gunohlardan saqlaydi va ezgu ishlarga chorlaydi, chunki u biladiki, oxir-oqibat hamma amallari uchun javob beradi.