سوره احزاب — آیه 18

معانی کلمات:

• المُعَوِّقین: کسانی که دیگران را از جهاد بازمیدارند و سستی و تردید در دلهایشان میافکنند.
• هَلُمَّ إِلَیْنَا: بیایید به سوی ما، به ما بپیوندید.
• البَأس: جنگ و کارزار.

تفسیر آیه:

خداوند متعال به خوبی از حال منافقانی آگاه است که مردم را از همراهی با پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) در جهاد بازمیدارند و سستی و تردید در دلهایشان میافکنند. اینان به برادران دینی خود میگویند: «بیایید به سوی ما و دست از یاری محمد (صلی الله علیه وآله وسلم) بردارید؛ زیرا ما بر شما میترسیم که در این جنگ کشته شوید و هلاک گردید.» آنان با این سخنان، دیگران را از حضور در میدان نبرد بازمیدارند تا مبادا مسلمانان به پیروزی دست یابند. اما خودِ این منافقان نیز در جنگ حضور نمییابند، مگر به ندرت و آن هم نه از روی ایمان و اخلاص، بلکه برای آنکه در نظر مردم سرزنش نشوند و آبرویشان حفظ شود؛ آنان تنها برای ریا و خودنمایی و ترس از سرزنش، به صورت محدود و اندک در صحنه حاضر میشوند، نه برای یاری دین خدا و پیامبرش.

فواید و پیامهای آیه:

• خداوند از تمام نیات و رفتارهای پنهان انسانها آگاه است و هیچ عمل و گفتاری از علم او پنهان نمیماند؛ پس مؤمن باید مراقب باشد که در خلوت و جلوت، رضایت خدا را مد نظر قرار دهد.
• بازداشتن مردم از جهاد و امر به معروف، از صفات نکوهیده منافقان است؛ مؤمنان باید همواره تشویقکننده یکدیگر به خیر و نیکی باشند.
• حضور در میدانهای ایمان و جهاد باید از روی اخلاص و برای رضای خدا باشد، نه برای ریا و حفظ آبرو در برابر مردم؛ زیرا ارزش عمل به نیت آن است.
• این آیه نشان میدهد که اسلام دین جهاد و ایثار است و مؤمنان راستین در راه دفاع از حق و حقیقت، از هیچ تلاشی فروگذار نمیکنند و در برابر سخنان بازدارنده دشمنان، استوار میمانند.