Saba surasi — Oyat 45

Kalimalarning maʼnolari:

• Mishor – oʻndan bir, yaʼni oʻndan bir qism.
• Nakir – mening inkorim, yaʼni gunohkorlarga qarshi chiqishim va ularni jazolashim.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo Makka mushriklariga o‘tgan ummatlarning taqdiri orqali ibrat beradi. Ulardan oldin o‘tgan Od, Samud, Lut qavmi va boshqa ummatlar ham o‘z payg‘ambarlarini yolg‘onchi qilgan edilar. Holbuki, o‘sha o‘tgan ummatlarga Alloh qudrat, mol-mulk, uzoq umr va boshqa ne’matlardan juda ko‘p bergan edi. Makka mushriklari esa ularga berilgan narsalarning o‘ndan biriga ham yetishmagan edilar. Shunga qaramay, ular ham o‘z payg‘ambarlarini yolg‘onchi qildilar. Alloh taolo o‘tgan ummatlarni halok qilganidek, ularni ham halok qilishga qodirdir. Allohning ularga nisbatan inkori va jazolashi qanday bo‘lganini Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) orqali barchaga ma’lum qilmoqda – bu o‘ta og‘ir va dahshatli jazo edi.

Foydalar:

• Ushbu oyatda kofirlarga qarshi ogohlantirish va ularning o‘jarligi natijasida yuz beradigan halokatdan qo‘rqitish bor.
• Alloh taoloning qudrati va azobi haqida eslatma – hech bir kuch va boylik Uning jazosidan qutqara olmaydi.
• Payg‘ambarlarni yolg‘onchi qilish – halokatga sabab bo‘luvchi eng katta gunohlardan biri ekanini anglatadi.
• Musulmonlarga sabr va mustahkamlikni o‘rgatadi – haq yo‘lida bo‘lganlar, hatto ozchilik bo‘lsalar ham, Allohning yordamiga umid qilishlari kerak.
• Ushbu oyat insonni Allohning ne’matlariga shukr qilishga va Uning amrlariga bo‘ysunishga chorlaydi, chunki ne’matlarning ortishi shukr bilan, halokat esa noshukurlik va yolg‘onchilik bilan bog‘liqdir.