Саба сүрәсе — Аять 54

Сүзләрнең мәгънәләре:

• حِيلَ بَيْنَهُمْ — алар белән теләгән нәрсәләре арасына киртә куелды, ягъни аларга теләкләренә ирешү мөмкинлеге бирелмәде.
• أَشْيَاعِهِم — аларның охшашлары, үзләренә тиңдәш булган элеккеге кавемнәр.
• شَكٍّ مُّرِيبٍ — шик-шөбһә, әлбәттә, аларны хакыйкатьтән читкә алып киткән һәм күңелләрендә борчу тудырган шик.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә көферлек итүчеләрнең ахыргы хәлен сүрәтли. Аларга үлем килгәч яки ґәзаб иңгәч, иман китерү һәм тере дөньяга кайтып, яхшы гамәлләр кылу теләге уяна. Ләкин алар белән бу теләкләре арасына киртә куела — аларга бу мөмкинлек бирелми. Бу хәл элеккеге кавемнәрнең дә башына килгән иде: алар да үзләренең пәйгамбәрләрен ялганга санадылар, ә ґәзаб килгәндә генә иман китерү теләкләре уянды, ләкин ул кабул ителмәде. Аларның бу хәлгә төшүләренең сәбәбе — алар дөньяда пәйгамбәрләр китергән хакыйкатькә, Аллаһының берлегенә, терелеп торуга һәм хисапка шикләнеп карадылар. Аларның шикләре гади генә түгел, ә көчле, күңелләрендәге ышанмаучанлыкны көчәйтүче һәм аларны хак юлдан читкә алып китүче шик иде. Шуңа күрә аларның соңгы минуттагы теләкләре дә кабул ителмәде.

Аятьтән алынган файдалар:

• Кеше гомерендә иман китерергә ашыксын, чөнки үлем килгәч яки ґәзаб иңгәч иман китерүнең файдасы булмый. Аллаһы Тәгаләнең рәхмәтенә ирешү өчен, тере вакытта, ихтыяр иреклеге булганда гына тәүбә итәргә һәм ышану кирәк.
• Бу аять мөэминнәргә хакыйкатьне кабул итүдә икеләнмәскә, ә Аллаһының рәсүлләре китергән хәбәрләргә ышанып, алар буенча гамәл кылырга өнди. Шик-шөбһә кешене һәлакәткә илтә торган куркыныч сыйфат икәнен күрсәтә.
• Аллаһы Тәгаләнең гаделлеге һәм хикмәте барлык эшләрендә ачык күренә: Ул һәркемгә үзенең гамәленә карап җәза яки әҗер бирәчәк. Бу мөэминнәрне дөрес юлда нык торырга һәм Аллаһының рәхмәтенә өметләнергә өнди.