Yosin surasi — Oyat 12

Kalimalarning ma'nolari:

• نُحْيِي الْمَوْتَىٰ — o'liklarni tiriltiramiz (qayta tiriltiramiz).
• مَا قَدَّمُوا — qilgan amallari (oldindan yuborgan ishlari).
• آثَارَهُمْ — izlari, ya'ni o'limlaridan keyin qoldirgan ta'sirlari va amallari.
• إِمَامٍ مُبِينٍ — ochiq-oydin kitob, ya'ni Lavhul-Mahfuz (saqlangan lavha).

Tafsir:

Alloh taolo o'zining qudrati va hukmronligini bayon qilib, o'liklarni albatta tiriltirishini, ularni qayta paydo qilib, hisob-kitob uchun qaytarishini xabar qilmoqda. Bu — qiyomat kunida bo'ladigan haqiqatdir. U zot faqatgina tiriltirish bilan cheklanib qolmaydi, balki bandalarning qilgan barcha amallarini ham yozib boradi: ularning hayotlik chog'ida qilgan yaxshi-yomon ishlarini, shuningdek, o'limlaridan keyin qoldirgan izlarini ham — ya'ni ular sabab bo'lgan yaxshi yoki yomon ishlarni. Masalan, bir kishi o'zidan keyin qoldirgan solih farzand, foydali ilm, davomli sadaqa (xayr-ehson) kabi yaxshi izlar, yoki aksincha, yomon odat va gunoh yo'llarini boshlagan bo'lsa, bularning hammasi uning amal daftariga yoziladi. Alloh taolo har bir narsani — katta-kichik, yashirin-oshkora — "Imomi Mubin" deb atalgan ochiq-oydin kitobda, ya'ni Lavhul-Mahfuzda to'liq hisoblab, saqlab qo'ygan. Bu kitobda hamma narsa aniq yozilgan bo'lib, hech narsa undan chetda qolmaydi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan olinadigan eng muhim saboqlardan biri — har bir inson o'z amallari uchun mas'ul ekanini va hech bir ish befarish qolmasligini bilishidir. Alloh taolo o'liklarni tiriltirishini va'da qilgani — qiyomat kuniga ishonch va imonni mustahkamlaydi. Shuningdek, inson o'limidan keyin ham yaxshi izlar qoldirishga intilishi kerak: solih farzand tarbiyalash, foydali ilm o'rgatish, xayrli sadaqa qilish kabi amallar orqali o'z daftariga savob yozdirish. Bu oyat insonni yaxshilikka chaqiradi va yomon ishlardan qaytaradi, chunki har bir qadam, har bir iz — yoziladi va hisobga olinadi. Allohning ilm-farosi va hukmi har narsani qamrab olgani mo'min qalbini taskin bilan to'ldiradi va unga adolatli hisob-kitobdan umid beradi.