Yasin surəsi — Ayə 31

Sözlerin izahı:

• أَلَمْ يَرَوْا: Məgər görmədilər? Bilmədilər, düşünmədilər?
• كَمْ أَهْلَكْنَا: Neçə-neçə məhv etdik, yox etdik.
• الْقُرُون: Qarnlar, nəsillər, əsr boyu yaşamış ümmətlər.
• أَنَّهُمْ إِلَيْهِمْ لَا يَرْجِعُونَ: Onlar artıq geri qayıtmayacaqlar, bir daha dünyaya dönməyəcəklər.

Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala, Peyğəmbəri (sallallahu aleyhi və səlləm) lağa qoyan, haqqı yalan sayan Məkkə müşriklərinə xitab edərək onları düşünməyə çağırır: Məgər onlar özlərindən əvvəl gəlib-getmiş, küfr və inad üzərində israr edən neçə-neçə ümmətin necə məhv edildiyini görmürlərmi? O keçmiş ümmətlər də onlar kimi yaşayırdılar, var-dövlətə, gücə arxalanırdılar. Lakin Allahın əzabı gələndə heç biri özünü xilas edə bilmədi. Onların hamısı ölümə düçar oldu və bir daha dünyaya qayıtmayacaqlar. Onlar artıq etdikləri əməllərin qarşılığını görmək üçün axirətə getmişlər və Allah onlara əməllərinin müqabilini verəcəkdir.

Bu ayə bir xəbərdarlıqdır, bir ibrət dərsidir. Keçmişdə baş verənlər gələcək üçün güzgüdür. Kim ki, özündən əvvəlkilərin aqibətindən ibrət götürməzsə, onların düçar olduğu aqibətə özü də düçar ola bilər. Ayə həm də göstərir ki, ölüm qaçılmazdır və bir daha dünyaya qayıdış yoxdur. Ona görə də insan bu qısa dünya həyatını dəyərləndirməli, Allahın buyurduğu yolla getməli, küfr və inadı tərk etməlidir.

Ey insan! Bu ayə sənə bir xatırlatmadır: Səndən əvvəl neçə-neçə qüdrətli, varlı, güclü insanlar gəlib-getdi. Onlar da bu dünyada yaşadılar, yedilər, içdilər, sevindilər, qürurlandılar. Amma sonunda hamısı torpağa qarışdı. Heç biri geri qayıtmadı. Onların qoyub getdiyi saraylar, xəzinələr, mülklər indi kiminsə əlindədir. Bəs onların özləri haradadır? Onlar artıq əməllərinin hesabını vermək üçün Allahın hüzurundadırlar.

Elə isə, ey ağıl sahibi! Ölümdən qaçmaq mümkün deyilsə, geri dönüş yoxdursa, bəs nə üçün qürur və inad? Nə üçün Allahın ayələrindən üz çevirmək? Gəl, bu ayənin işığında özünü düzəlt, Rəbbinə tərəf dön, Onun rəhmətinə sığın. Çünki bu dünya fanidir, axirət isə əbədidir. Kim bu dünyada yaxşı əməl edərsə, axirətdə əbədi səadətə nail olar. Kim də küfr və inad üzərində ölüb gedərsə, onun aqibəti keçmiş ümmətlərin aqibəti kimi olar — peşmançılıq, əzab və əbədi itki.

Allah bizi ibrət götürənlərdən, Onun ayələrindən düşünənlərdən və doğru yolda sabit qalanlardan etsin!