Zumər surəsi — Ayə 72

1. Bəzi kəlmələrin mənası:

• قِيلَ (qīla): "Deyildi" – yəni onlara xitab olunaraq belə buyuruldu.
• ادْخُلُوا (udkhulū): "Daxil olun" – əmr formasıdır, burada təhqir və zəlillik mənasını daşıyır.
• أَبْوَابَ جَهَنَّمَ (abwāba jahannam): "Cəhənnəmin qapıları" – Cəhənnəmin müxtəlif girişləri və təbəqələri nəzərdə tutulur.
• خَالِدِينَ (khālidīn): "Əbədi qalanlar olaraq" – orada heç vaxt çıxmayacaq şəkildə.
• فَبِئْسَ (fa-bi'sa): "Nə qədər pis!" – məzəmmət və qınama bildirir.
• مَثْوَى (mathwā): "Qalacaq yer, məskən" – axirət yurdu.
• الْمُتَكَبِّرِينَ (al-mutakabbirīn): "Təkəbbürlülər" – haqqa boyun əyməyən, özlərini böyük sayanlar.

1. Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-taala qiyamət günü haqqı inkar edənlərə və təkəbbürlük edənlərə necə davranılacağını xəbər verir. Onlara zəlillik və təhqir məqsədi ilə deyiləcək: "Cəhənnəmin qapılarından içəri girin və orada əbədi qalın!" Bu, onların artıq Allahın rəhmətindən ümidlərini tamamilə kəsdiyi, oradan çıxışın mümkün olmadığı bir hökmdür. Onlar dünyada ikən haqqa tabe olmaqdan qürur duyub boyun əymədilər, özlərini başqalarından üstün saydılar. İndi isə əməllərinin qarşılığını görürlər. Onların axirətdəki qalacaq yeri nə qədər pisdir! Bu, təkəbbürlülərin, haqqa və Allaha iman gətirməyə, Onun şəriətinə əməl etməyə təkəbbür göstərənlərin son məskənidir.

Bu ayə bizə xəbərdarlıq edir ki, təkəbbür insanı həlakətə aparan ən böyük xəstəliklərdən biridir. Allahın qapısına təvazökar gələn, haqqı qəbul edən və Onun buyruqlarına boyun əyən kimsə heç vaxt bu aqibətlə üzləşməz. Əksinə, o, əbədi səadət yurduna – Cənnətə qovuşar. Gəlin qəlbimizdəki təkəbbürü silib ataq, Allahın kəlamına və Peyğəmbərinin (sallallahu aleyhi və səlləm) sünnəsinə səmimiyyətlə tabe olaq. Unutmayaq ki, Cəhənnəm qapıları yalnız təkəbbürlülər üçün açıq qalacaq; təvazökarlar isə Rəbbinin rəhmətinə nail olacaqlar.