Аз-Зумар сүрәсе — Аять 75

Сүзләрнең мәгънәләре:

• حَافِّينَ — әйләндереп алучылар, тирә-ягын урап торучылар.
• الْعَرْشِ — Гарш, Аллаһның бөек мәхлукаты, аның кодрәте һәм бөеклеге символы.
• يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ — Раббыларын мактап, аны һәр кимчелектән пакьлиләр.
• وَقُضِيَ بَيْنَهُم — Алар арасында хөкем чыгарылды, ягъни барлык мәхлукатлар арасында хөкем итү тәмамланды.
• بِالْحَقِّ — гаделлек белән, хаклык нигезендә.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә Пәйгамбәребезгә (с.г.в.) һәм һәр мөэмингә кыямәт көнендәге хәлләрне күрсәтә. Ул көнне син фәрештәләрне Гарш тирәсендә әйләндереп алучы хәлдә күрерсең. Алар Раббыларын тәсбих итеп, мактап, аны һәр төрле кимчелектән, мәсәлән, кәферләр әйткән ялган сүзләрдән пакьлиләр. Алар даһимәттә Аллаһның бөеклегенә хәйран калып, аның кодрәтен танып, ихлас күңелдән мактаулар.

Шуннан соң Аллаһы Тәгалә барлык мәхлукатлар — кешеләр, җеннәр һәм башкалар арасында хөкем чыгара. Бу хөкем тулысынча гаделлек белән була: мөэминнәргә җәннәт, ә кәферләргә җәһәннәм языла. Бу хөкемдә һичкемгә золым ителми, һәркем үз гамәлләренә туры килгән җәза яки әҗер ала.

Хөкем тәмамлангач, мөэминнәр, Аллаһының үзләренә биргән вәгъдәсе тормышка ашканны күреп, шатланып һәм рәхмәт итеп әйтәләр: "Барлык мактаулар — галәмнәрнең Раббысы Аллаһка!" Бу — Аллаһның гаделлеге, рәхмәте һәм хикмәте өчен мактау. Алар Аллаһны мактыйлар, чөнки ул үзенең вәгъдәсендә тугрылыклы булды, мөэминнәрне җәннәт белән сыйлады һәм үзенең гаделлеген күрсәтте.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһның бөеклеге һәм кодрәте — Гарш тирәсендә фәрештәләрнең әйләнүе Аллаһның бөеклеген күрсәтә. Бу мөэмингә Аллаһның кодрәте каршында тәүбә итәргә һәм аңа гыйбадәт кылырга дәрт бирә.
2. Гаделлек принцибы — Кыямәт көнендә һәркем үз гамәленә карап хөкем ителәчәк. Бу мөэмингә дөньяда гадел булырга, яхшылыкка омтылырга өйрәтә, чөнки Аллаһ һәркемнең гамәлен тулысынча белә.
3. Рәхмәт кылу әдәбе — Мөэминнәрнең Аллаһны мактавы аларның рәхмәтле булуын күрсәтә. Бу безгә дә һәр хәлдә Аллаһка шөкер итәргә өйрәтә, чөнки Аллаһның һәр хөкеме хикмәтле һәм безнең файдабыз өчен.
4. Вәгъдәнең тормышка ашуы — Аллаһның мөэминнәргә биргән вәгъдәсе һичшиксез тормышка ашачак. Бу мөэмингә өмет бирә һәм иманын ныгыта, аны сабырлыкка һәм дәвамлы гыйбадәткә өнди.