زمر سۈرىسى — ئايەت 75

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە ئېھتىياجلىق سۆزلەر:

• حَافِّينَ: ئەتراپىنى ئوراپ تۇرغۇچىلار، چۆرىسىنى ئالغۇچىلار.
• الْعَرْشِ: ئاللاھ تەعالانىڭ ئەرشى، ئۇنىڭ ئۇلۇغ مەخلۇقاتلىرىنىڭ ئەڭ چوڭى.
• يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ: پەرۋەردىگارىغا ھەمدۇ-سانا ئېيتىش بىلەن بىرگە ئۇنى بارلىق كەمچىلىكلەردىن پاك دەپ ئېتىقاد قىلىش.
• وَقُضِيَ بَيْنَهُم بِالْحَقِّ: ئۇلارنىڭ ئارىسىدا ھەق ۋە ئادالەت بىلەن ھۆكۈم چىقىرىلدى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى مۇئمىن، سىز قىيامەت كۈنىدە پەرىشتىلەرنىڭ ئاللاھ تەعالانىڭ ئەرشىنىڭ ئەتراپىنى چۆرەيلەپ تۇرغانلىقىنى كۆرىسىز. ئۇلار پەرۋەردىگارىغا ھەمدۇ-سانا ئېيتىش بىلەن بىرگە، ئۇنى بارلىق كەمچىلىكلەردىن پاك دەپ تەسبىھ ئېيتىدۇ. ئۇلارنىڭ بۇ ئەھۋالى ئاللاھنىڭ ئۇلۇغلىقى ۋە ئەزەمەتلىكىنى ئىپادىلەيدۇ.

ئاندىن ئاللاھ تەعالا پۈتۈن مەخلۇقاتلارنىڭ ئارىسىدا ھەق ۋە ئادالەت بىلەن ھۆكۈم چىقىرىدۇ. ھېچكىمگە زۇلۇم قىلىنمايدۇ، ھەر كىم ئۆز ئەمىلىگە يارىشا جازا-مۇكاپات ئالىدۇ. مۇئمىنلەر جەننەتكە كىرگۈزۈلۈپ، ئۇلارغا ئاللاھنىڭ ۋەدىسى ئەمەلگە ئاشىدۇ؛ كاپىرلار بولسا دوزاخقا كىرگۈزۈلىدۇ. بۇ ئاللاھنىڭ ئادىل ھۆكمى ۋە ھېكمەتلىك ئىشىدۇر.

شۇ چاغدا مۇئمىنلەر: «ھەممە ھەمدۇ-سانا ئالەملەرنىڭ پەرۋەردىگارى ئاللاھقا خاستۇر!» دەيدۇ. ئۇلار ئاللاھنىڭ ئۆز ۋەدىسىنى ئىشقا ئاشۇرغانلىقى، مۇئمىنلەرگە رەھمەت قىلغانلىقى ۋە كاپىرلارغا ئادالەت بىلەن ھۆكۈم قىلغانلىقى ئۈچۈن ئۇنىڭغا شۈكۈر ئېيتىدۇ.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تەعالانىڭ ھۆكمى ھەممىدىن ئۈستۈن، ئۇنىڭ ئادالىتى مۇكەممەلدۇر. مۇئمىن كىشى ھەر ۋاقىت ئاللاھقا ھەمدۇ-سانا ئېيتىشى، ئۇنىڭ ھۆكمىگە رازى بولۇشى ۋە ئاخىرەت كۈنىگە ئىمان كەلتۈرۈشى كېرەك. ئاللاھ تەعالا بىزنى مۇئمىنلەر قاتارىدا جەننەتكە كىرگۈزۈپ، پەرىشتىلەر بىلەن بىرگە ئۇنىڭغا ھەمدۇ-سانا ئېيتىشىمىزنى نەسىپ قىلغاي!