Ğafir surəsi — Ayə 14

1) Bəzi sözlərin izahı:

• فَادْعُوا (fad'û): Dua edin, ibadət edin, yalvarın, çağırın.
• مُخْلِصِينَ (muxlisîn): İxlas edənlər, yəni ibadəti və duanı yalnız Allaha həsr edənlər, şəriki olmayanlar.
• الدِّينَ (əd-dîn): Burada itaət, ibadət və dua mənasındadır.
• وَلَوْ كَرِهَ (və löv kərihə): Əgər kafirlər xoşlamasa da, nifrət etsələr də.

2) Ayənin təfsiri:

Ey iman gətirənlər! Allaha yalnız Ona məxsus bir ixlasla dua edin, ibadət edin və itaət göstərin. Duanızı, ibadətinizi və yalvarışınızı heç bir şərik qoşmadan təkcə Allaha yönəldin. Bu ixlas və təvhid yolunda müşriklərin nifrət etməsi, kafirlərin buna qarşı çıxması sizi əsla yolunuzdan döndərməsin. Onların narazılığı, qəzəbi və düşmənçiliyi sizin Allaha olan sədaqətinizi azaltmasın.

Bu ayə bizə öyrədir ki, ibadətin ən əsas şərti ixlasdır — yəni heç bir riya, tərif və ya başqasının razılığını qazanmaq məqsədi olmadan, yalnız Allahın razılığı üçün yerinə yetirilməsidir. Duanın qəbul olunmasının da başlıca yolu budur: qəlbi tamamilə Allahdan başqa hər şeydən təmizləyib, yalnız Ona yönəlmək.

Düşünün: Uca Allah bizə dua qapısını açıb və deyir ki, "Məni çağırın, sizə cavab verim." Bu, necə də böyük bir lütfdür! İnsan ən çətin anında, ən böyük dərdə düşdüyü zaman kimə üz tutur? Əslində hər kəs fitrətən — yaradılış etibarilə — Allaha yönəlmək istəyir. Amma bəzən qürur, təkəbbür və ya cəmiyyətin təzyiqi insanı bu yoldan sapdırır. Bu ayə isə bizə deyir: qoy başqaları nə deyirsə desin, sən yalnız Allaha sığın, yalnız Ondan dilə, yalnız Ona ibadət et!

Kafirlər, müşriklər bu ixlaslı yolu xoşlamaya bilərlər. Onlar sizin tək Allaha ibadət etməyinizdən narahat ola bilərlər. Lakin bu, sizin üçün əsla bir maneə olmamalıdır. Çünki haqq yol, kimsə onu bəyənməsə də, haqq olaraq qalır. Sizin vəzifəniz Allahın razılığını qazanmaqdır, insanların tərifini yox.

Bu ayə həm də bizə xatırladır ki, tövhid — Allahın birliyinə inanmaq və yalnız Ona ibadət etmək — İslamın ən böyük əsasıdır. Bütün peyğəmbərlər bu prinsipi təbliğ etmişlər. İbrahim peyğəmbər (əleyhissəlam) atəşə atılmaq təhlükəsi qarşısında belə tək Allaha sığınmışdı. O, bu yolda tək qalsa da, ixlasını qorumuşdu. Biz də bu gün eyni yolu tutmalıyıq: dua edərkən, ibadət edərkən, çətinlik çəkərkən yalnız Allaha üz tutmalıyıq.

Unutmayın ki, ixlasla edilən kiçik bir dua, minlərlə riyakarcasına edilən ibadətdən daha dəyərlidir. Allah qəlblərə baxır, sözlərə və ya zahiri görünüşə deyil. Qoy bu ayə bizim üçün bir işıq olsun: hər zaman və hər şəraitdə yalnız Allaha yönələk, duamızı və ibadətimizi Ona xas edək. Kafirlərin nifrəti, müşriklərin etirazı bizi bu yoldan döndərməsin. Çünki axirətdə hesab verəcəyimiz yeganə varlıq Allahdır.