Гафир сүрөсү — Аят 30

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• يَا قَوْمِ – "Оо, элим!", "Оо, коомум!" деген мааниде. Бул кайрылуу адам өз элине, жакындарына насаат айтып жатканда колдонулат.
• مِثْلَ يَوْمِ الْأَحْزَابِ – "Ахзаб (топ-топ болуп чогулгандар) күнүндөй". Бул жерде "ахзаб" деп пайгамбарларга каршы топ-топ болуп биригип, аларга каршы күрөшкөн мурунку коомдорду айтат. Ал коомдор пайгамбарларын жалганга чыгарып, аларга зордук-зомбулук көрсөтүшкөн, акыры Аллахтын азабына кабылышкан.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Фараондун үй-бүлөсүнөн чыккан, ыйман келтирген адам өз элине, б.а. Фараонго жана анын жактоочуларына насаат айтып, аларды акыйкат жолго чакырды. Ал айтты: "Оо, элим! Мен силерге чын ыкластан насаат айтып жатам. Эгер силер Мусаны (алейхис-салам) өлтүрсөңөр, анда силерге мурунку пайгамбарларга каршы топ-топ болуп биригип, аларга душмандык кылган коомдорго келген азап сыяктуу азап келиши мүмкүн. Ошол коомдор өз пайгамбарларын жалганга чыгарып, аларга каршы күрөшүшкөн, натыйжада Аллах аларды катуу азап менен жок кылган. Мен силердин да ошондой кыйроого учурашыңардан коркомун."

Бул аятта ыймандуу адамдын даанышмандыгы жана акылдуулугу көрүнүп турат. Ал өз элине коркунучту гана айтып тим болбостон, аларды акыйкат жолго чакырган. Ошондой эле, ал өз элине мурунку тарыхтан сабак алууну сунуштап, пайгамбарларга каршы чыккан коомдордун акыбетин эскерткен.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Акыйкатты айтуудан коркпоо: Ыймандуу адам Фараондун зордук-зомбулугуна карабастан, акыйкатты айтуудан тайманбады. Бул бизге акыйкатты айтуудан коркпоону үйрөтөт.
• Насааттын мааниси: Ал өз элине жакшылыкты каалап, аларды кыйроодон сактап калууга аракет кылды. Бул бизге жакындарыбызга, элибизге жакшылыкты каалап, насаат айтуунун маанилүүлүгүн көрсөтөт.
• Тарыхтан сабак алуу: Мурунку пайгамбарларга каршы чыккан коомдордун акыбети биз үчүн эскертүү. Биз тарыхтан сабак алып, акыйкат жолду карманышыбыз керек.
• Аллахтын адилеттиги: Аллах пайгамбарларына каршы чыккандарды эч качан жазасыз калтырбайт. Бул бизге Аллахтын адилеттигине ишенүүнү жана Ага таянууну үйрөтөт.
• Ыймандын күчү: Ыймандуу адам өз элинин ичинен чыгып, акыйкатты жактады. Бул бизге ыймандын адамды кандай күчтүү кылаарын көрсөтөт. Ыймандуу адам өзүнүн жакындары үчүн да жакшылыкты каалайт жана аларды куткарууга аракет кылат.