Гафир сүресі — Аят 31

1. Сөздердің мағынасы:

• دَأْبِ — әдет, дағды, үйреншікті жол, бір халықтың тұрақты ұстанымы.
• مِثْلَ — сияқты, тәрізді, ұқсас.
• ظُلْمًا — әділетсіздік, зорлық, құқықты бұзу.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят адамзат тарихындағы Аллаһтың елшілерін өтірікке шығарып, қарсылық танытқан қауымдардың тағдырын еске салады. Нұх, Ад, Сәмұд қауымдары және олардан кейінгі халықтар да осы бірдей жолды ұстанды: олар пайғамбарларды жалғанға шығарып, иманнан бас тартты. Осы әдеттерінің салдарынан Аллаһ оларды әділ жазамен жойды. Бұл жерде «олардың әдеті сияқты» деген сөз — сендер де солар сияқты күпірлік пен өтірікке шығаруды әдетке айналдырсаңдар, соларға келген жаза сендерге де келеді деген ескерту.

Аллаһ Тағала пенделеріне әділетсіздік жасауды қаламайды. Ол ешкімді жасамаған күнәсі үшін жазаламайды. Керісінше, Ол адамдарға дәлел-белгілерін жеткізіп, ескертушілерді жібергеннен кейін ғана, өздерінің таңдауымен жасаған күнәларының салдарынан әділ жазасын береді. Аллаһтың әділдігі кемел: Ол ешкімге зорлық жасамайды, әркімге лайығын береді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһ тарихтағы өткен қауымдардың тағдырын мысал етіп, адамдарды ойлануға шақырады. Бұл — Жаратушының адамзатқа деген мейірімінің белгісі, өйткені Ол ескерту арқылы құтқару жолын көрсетеді.
• Ислам — әділеттілік діні. Аллаһ ешкімге әділетсіздік жасамайды, сондықтан әр адам өз ісінің жауабын алады.
• Өткен қауымдардың қателіктерінен сабақ алу — ақылдылықтың белгісі. Біз олардың жолынан бойды аулақ ұстап, иман мен тәубеге бет бұруымыз керек.
• Аллаһтың әділдігіне сену жүректі тыныштандырады: ешбір жақсылық пен жамандық жауапсыз қалмайды.
• Бұл аят бізді Аллаһтың шақыруына жауап беруге, пайғамбарлардың жолын ұстануға және күпірлік пен өтірікке шығарудан сақтануға шақырады. Ислам — құтқарылу жолы, ал Құран — адамзатқа берілген ең үлкен нұсқаулық.