Fussilət surəsi — Ayə 45

Ayələrdəki bəzi kəlmələrin izahı:

• الْكِتَابَ (əl-kitab): Burada Tövrat nəzərdə tutulur.
• فَاخْتُلِفَ فِيهِ (fəxtülifə fih): Onun barəsində ixtilaf düşdü; bəziləri iman gətirdi, bəziləri isə yalan saydı.
• كَلِمَةٌ سَبَقَتْ (kəlimətün səbəqət): Rəbbindən əvvəlcədən verilmiş qərar və vəd — yəni qiyamət günü haqqında olan hökm.
• لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ (ləqudıyə bəynəhüm): Onların arasında hökm verilərdi, yəni dərhal cəzalandırılardılar.
• شَكٍّ مُرِيبٍ (şəkkin mürib): Şübhə və tərəddüdə salan, narahat edən qeyri-müəyyənlik.

Ayənin təfsiri:

Uca Allah buyurur ki, Biz Musaya Tövratı verdik — necə ki, sənə də, ey Peyğəmbər, Quranı verdik. Lakin Musanın qövmü o kitab barəsində ixtilafa düşdü: onlardan bəziləri ona iman gətirdi və onu doğru saydı, digərləri isə onu yalan sayıb inkar etdilər. Eyni şəkildə sənin qövmün də Quran barəsində ixtilafa düşdü.

Əgər Rəbbindən əvvəlcədən bir hökm — yəni qiyamət günü bütün bəşəriyyət arasında haqq ilə hökm veriləcəyi vədi — olmasaydı, Allah onların arasında dərhal hökm verər, haqqı batildən ayırardı və küfr edənləri dünyada ikən məhv edərdi. Lakin Allahın hikməti ilə bu hökm qiyamət gününə təxirə salınmışdır ki, hər kəsə tövbə və iman üçün fürsət verilsin.

Həqiqətən də, kafirlər Quran barəsində dərin bir şübhə və tərəddüd içindədirlər. Onların bu şübhəsi onları narahat edir, qəlblərini sıxır, çünki haqq onlara aydın olduğu halda, onlar inadla ondan üz çevirirlər.

Dəvət və nəsihət:

Bu ayə bizə göstərir ki, haqqın inkar edilməsi yeni bir şey deyil — keçmiş ümmətlər də öz peyğəmbərlərinə verilən kitablara qarşı ixtilafa düşmüşdülər. Lakin Uca Allahın sonsuz mərhəməti və hikməti sayəsində bizə tövbə və iman üçün vaxt verilmişdir. Elə isə gəlin bu fürsəti dəyərləndirək, qəlbimizi şübhədən təmizləyək və Quranın nuruna sarılaraq doğru yolu tutaq. Allahın vədi haqdır — qiyamət günü heç bir zülm olmadan hamı arasında ədalətlə hökm veriləcəkdir. O günə hazırlıq görmək isə iman və saleh əməllərdən keçir.