Shuro surasi — Oyat 5

Kalimalarning ma'nolari:

• تَكَادُ – yaqin bo‘ladi, deyarli bo‘ladi.
• يَتَفَطَّرْنَ – yoriladilar, bo‘linadilar, parchalanishadi.
• مِن فَوْقِهِنَّ – ularning ustidan, ya’ni har bir osmon o‘zidan yuqoridagi osmon ustidan.

Tafsir:

Osmoular o‘zlarining ulug‘vorligi va mustahkamligiga qaramay, Allohning buyukligi va ulug‘ligi ulug‘vorligidan deyarli yorilib, bo‘linib ketadilar. Har bir osmon o‘zidan yuqoridagi osmon ustidan yoriladi. Bu holat, ayniqsa, mushriklarning “Alloh o‘ziga farzand tutdi” degan og‘ir so‘zlari tufayli yuzaga keladi. Bu so‘z shunchalik og‘irki, osmonlar uning vazminligidan yorilish darajasiga keladi.

Shu bilan birga, farishtalar Rabbilariga hamd bilan tasbeh aytadilar, ya’ni Uni har qanday nuqsondan, kamchilikdan va Uning shaniga yarashmaydigan har qanday sifatlardan poklaydilar. Ular Allohni ulug‘lab, Uning buyukligini e’tirof etadilar. Bundan tashqari, farishtalar yer yuzidagi mo‘min bandalar uchun mag‘firat so‘raydilar, ya’ni Allohdan ularning gunohlarini kechirishni iltijo qiladilar.

So‘ngra Alloh taolo o‘zining go‘zal ismlarini zikr qilib: “Ogoh bo‘linglar! Albatta, Allohning O‘zi gunohlarini kechiruvchi va bandalariga rahm qiluvchidir”, deydi. Ya’ni mag‘firat va rahm Allohning o‘zigagina xos bo‘lgan sifatlardir. U tavba qilgan bandalarining gunohlarini kechirishga va ularga rahm-shafqat ko‘rsatishga loyiqdir.

Foydalar:

1. Allohning buyukligi va ulug‘vorligi shunchalik ulug‘ki, osmonlar ham Uning azamati oldida ojizdir. Bu mo‘minning qalbida Allohga nisbatan haybat va qo‘rquvni uyg‘otadi.
2. Farishtalarning mo‘minlar uchun istig‘for qilishlari mo‘minlarning qadri Alloh huzurida naqadar ulug‘ ekanini ko‘rsatadi. Bu esa mo‘minni gunohlardan uzoqlashishga va to‘g‘ri yo‘lda mustahkam bo‘lishga undaydi.
3. Allohning mag‘firati va rahmati kengdir. U tavba qilgan bandalarini kechiradi va ularga rahm qiladi. Bu esa gunohkor bandalarni umidsizlikka tushmasdan, Allohning rahmatidan umidvor bo‘lishga chorlaydi.
4. Farishtalarning doimiy tasbeh va istig‘for bilan mashg‘ul bo‘lishlari mo‘minlarga o‘rnakdir. Ulardan saboq olib, biz ham Allohni ko‘p zikr qilishimiz va Uning mag‘firatini so‘rashimiz lozim.