مائدہ سۈرىسى — ئايەت 73

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• ثَالِثُ ثَلَاثَةٍ: ئۈچنىڭ بىرى دېگەن مەنىدە، يەنى ئۈچ ئىلاھنىڭ بىرى دېگەنلىك.
• يَنتَهُوا: ئەسلىدە «نەھىي» يىلتىزىدىن بولۇپ، «مەنئى قىلىش، تىيىلىش، ئەسلىگە قايتىش» دېگەن مەنىدە. بۇ يەردە «ئۇلار دېگەن سۆزلىرىدىن يانىش، ئۇنى قويۇش» دېگەن مەنىدە.
• لَيَمَسَّنَّ: ئەسلىدە «مەسس» يىلتىزىدىن بولۇپ، «تەگمەك، چېتىلمەك» دېگەن مەنىدە. بۇ يەردە «ئازاب چوقۇم ئۇلارغا يېتىدۇ» دېگەن مەنىدە.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئىنجىل ئەھلىدىن بولغان بىر گۇرۇھ كىشىلەرنىڭ كۇفرىلىقىنى ئېلان قىلىدۇ. ئۇلار «ئاللاھ ئۈچنىڭ بىرى» دەپ ئېيتىدۇ، يەنى ئاتا، ئوغۇل ۋە روھۇلقۇدۇس دېگەن ئۈچ ئىلاھ بار، ئاللاھ ئۇلارنىڭ بىرى دەپ ئىتىقاد قىلىدۇ. بۇ سۆز ئاللاھنىڭ بىرلىكىگە زىت بولغانلىقى ئۈچۈن، ئۇلار چوقۇم كاپىر بولغان. ھالبۇكى، ھەقىقەتتە ئاللاھتىن باشقا ھېچقانداق ئىلاھ يوق، ئۇ يەككە-يېگانە زاتتۇر، شېرىكى ۋە تەڭداشى يوقتۇر. ئەگەر ئۇلار بۇ بۇزۇق ئېتىقاد ۋە يالغان سۆزلىرىدىن يانمىسا، ئۇلارنىڭ ئىچىدىكى كۇفرىدا چىڭ تۇرغانلارغا قاتتىق ئازاب چوقۇم يېتىدۇ.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا يەككە-يېگانە زاتتۇر، ئۇنىڭ شېرىكى، تەڭداشى ۋە ئوخشىشى يوق. بۇ ئىسلامنىڭ ئاساسىي ئېتىقادىدۇر.
• ئاللاھنىڭ بىرلىكىگە شەك كەلتۈرىدىغان ھەر قانداق ئېتىقاد كۇفرىدۇر ۋە ئىنساننى ھەقىقىي نىجاتلىققا يەتكۈزمەيدۇ.
• ئىسلام دىنى ئادەمنى ھەقىقىي تەۋھىدكە، يەنى ئاللاھنى بىر دەپ بىلىشكە چاقىرىدۇ. بۇ ئىنساننىڭ قەلبىنى پاكلىق، روھىنى خاتىرجەملىككە ئېرىشتۈرىدۇ.
• ئاللاھ تائالا ئىنسانلارغا ئۆزىنىڭ بىرلىكىنى ئېتىراپ قىلىشنى ۋە بۇزۇق ئېتىقادلاردىن يېنىشنى بۇيرۇيدۇ. تەۋبە قىلىش ۋە ھەقىقەتكە قايتىش ھەر ۋاقىت ئىنسان ئۈچۈن ئوچۇق ئىشىكتۇر.
• قۇرئان كەرىم ئىنسانلارنى توغرا يولغا باشلايدىغان، ھەقىقەت بىلەن باتىلنى ئايرىپ بېرىدىغان مۇبارەك كىتابتۇر. ئۇنىڭغا ئەمەل قىلغان ئادەم دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە سائادەتكە ئېرىشىدۇ.