سوره قمر — آیه 25

معانی کلمات:

• أُلْقِيَ الذِّكْرُ: آیا وحی و یادآوری (نبوت) نازل شده است؟
• أَشِرٌ: متکبر، خودپسند، کسی که از روی سرکشی و طغیان رفتار میکند.

تفسیر آیه:

این آیه ادامهی سخنان قوم ثمود در برابر پیامبرشان حضرت صالح علیهالسلام است. آنان با ناباوری و اعتراض گفتند: «آیا از میان همهی ما، تنها بر او وحی نازل شده و او برگزیده شده است؟» این سخن نشاندهندهی تعجب و انکار آنان از انتخاب یک فرد عادی از میان خودشان برای دریافت پیام الهی بود. آنان خود را شایستهتر از او میدانستند و این انتخاب را غیرمنصفانه میشمردند.

سپس با تکبر و عناد، پیامبر خدا را متهم کردند و گفتند: «بلکه او دروغگویی متکبر و خودپسند است.» آنان به جای پذیرش حق، به تهمت و افترا روی آوردند و پیامبر را فردی دروغگو و مغرور خواندند. اما قرآن در ادامه بیان میکند که به زودی خواهند دانست چه کسی دروغگوی متکبر است؛ آنگاه که عذاب الهی بر آنان نازل شود و حقیقت آشکار گردد.

فواید و درسهای آیه:

1. نشانهی تکبر و عناد: مخالفان حق، وقتی دلیل و برهان ندارند، به تهمت و توهین متوسل میشوند. این رفتار نشانهی ضعف و ناتوانی آنان در برابر حقیقت است.
2. سنت الهی در انتخاب پیامبران: خداوند هر کس را که بخواهد و شایسته بداند، برای رسالت برمیگزیند؛ نه آنچه مردم انتظار دارند. این انتخاب بر اساس علم و حکمت الهی است و اعتراض به آن، نشانهی نادانی است.
3. صبر پیامبران در برابر تهمتها: پیامبران الهی در برابر اتهامات ناروا صبر کردند و به خدا توکل نمودند. این درس بزرگی برای مؤمنان است که در راه حق، از سختیها و تهمتهای مخالفان نهراسند.
4. عاقبت تکبر و دروغ: کسانی که با تکبر حق را انکار میکنند و به پیامبران تهمت میزنند، سرانجام عذاب الهی را خواهند دید و حقیقت برایشان آشکار میشود، اما دیگر دیر شده است.