Voqia surasi — Oyat 42

Kalimalarning ma'nolari:

• Samum: olovning o'ta qizigan shamoli bo'lib, insonning teshik-teshiklaridan (masamlaridan) ichiga kirib, nafas olishini qiyinlashtiradigan juda issiq havo.
• Hamim: eng yuqori darajada qaynab turgan, haddan tashqari issiq suv.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo do'zax ahli — o'sha baxtsiz shimol (chap) tomon egalarining azobini bayon qilmoqda. Ular qiyomat kunida eng og'ir va eng xo'rlikka uchragan holatda bo'lishadi. Ularning joyi — do'zaxdir. Ular samum ichida, ya'ni olovning o'ta qizigan, nafasni bo'g'uvchi, badanning har bir teshigidan ichkariga kirib, jonni oladigan darajada issiq shamoli ichida qoladilar. Bu shamol ularning nafas olishlarini butunlay qiyinlashtiradi va azoblarini yanada kuchaytiradi.

Shuningdek, ular hamim — eng yuqori darajada qaynab turgan, tishni kuydiradigan darajada issiq suv ichida bo'ladilar. Bu suv ularning chanqog'ini bosish o'rniga, azoblarini ziyoda qiladi. Ular bu qaynoq suvdan ichishga majbur bo'ladilar, ammo bu ularning ichaklarini kuydiradi va azoblarini yanada og'irlashtiradi.

Demak, do'zax ahli uchun na salqin shamol, na shirin suv bor. Ularning taqdiri — faqat o'ta issiq havo va qaynab turgan suvdir. Bu ularning dunyodagi kufr va gunohlarining adolatli jazosidir.

Foydalar:

1. Ushbu oyat insonni o'ylashga chorlaydi: agar dunyoda bir necha daqiqa o'ta issiq havodan yoki qaynoq suvdan azob cheksak, bu bizga juda og'ir keladi. Endi tasavvur qiling-a, bu azob abadiy davom etsa, holimiz qanday bo'ladi? Shu o'ylab, Allohning rahmati va jannat ne'matlariga shukr qilishimiz va gunohlardan tiyilishimiz lozim.
2. Bu oyat mo'minlarga Allohning adolati haqida eslatadi — har bir inson qilgan amaliga yarasha jazolanadi yoki mukofotlanadi. Bu esa bizni to'g'ri yo'lda mustahkam turadigan va yaxshi amallarni ko'paytiradigan eng kuchli omillardan biridir.
3. Qur'onning bu ta'riflari orqali biz do'zax azobining haqiqiy ekanligini va undan qochish uchun tavba qilib, Allohga qaytishimiz kerakligini anglaymiz. Allohning rahmati esa har doim ochiqdir — kimki tavba qilsa, U zot uni kechiradi va jannatga kirishga muyassar qiladi.