سوره واقعه — آیه 73

معانی کلمات:

• تَذْکِرَةً: یادآوری و پندآموز.
• مَتَاعًا: وسیله بهره‌مندی و استفاده.
• لِلْمُقْوِینَ: مسافران؛ کسانی که در زمین خالی و بی‌آب و علف (قفر) فرود می‌آیند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه می‌فرماید که ما این آتشی را که شما با آن روشنایی می‌گیرید و از آن بهره می‌برید، برای دو هدف بزرگ آفریده‌ایم: نخست، آن را وسیله‌ای برای یادآوری و پندگیری قرار داده‌ایم تا انسان‌ها با دیدن آن، به یاد آتش عظیم و سوزان جهنم بیفتند و از گناهان خود بترسند و به راه راست بازگردند. دوم، آن را وسیله بهره‌مندی و منفعتی برای مسافران قرار داده‌ایم؛ کسانی که در بیابان‌ها و سرزمین‌های خالی از سکنه سفر می‌کنند و برای پختن غذا، گرم کردن خود و روشنایی در شب‌های تاریک به آن نیاز دارند. بنابراین، آتش دنیوی هم یادآور عذاب آخرت است و هم نعمتی برای رفع نیازهای روزمره انسان‌ها.

فواید و پیام‌های آیه:

• نعمت‌های دنیوی مانند آتش، نه تنها برای لذت و راحتی، بلکه برای بیداری دل‌ها و توجه به آخرت آفریده شده‌اند؛ پس باید از هر نعمتی برای تقویت ایمان و دوری از گناه بهره بگیریم.
• خداوند در عین مهربانی و رحمت، با یادآوری عذاب جهنم، انسان‌ها را از غفلت نجات می‌دهد و راه بازگشت به سوی خود را هموار می‌سازد.
• این آیه نشان می‌دهد که اسلام دینی است که هم به نیازهای مادی و دنیوی انسان‌ها توجه دارد (مانند منفعت آتش برای مسافران) و هم به نیازهای معنوی و اخروی آن‌ها (مانند تذکر به قیامت)، و این جامعیت، زیبایی و کمال دین اسلام را می‌رساند.