An'om surasi — Oyat 159

Kalimalarning ma'nolari:

• Farraqo – bo‘lib tashladilar, parchaladilar.
• Shiya’ – firqalar, guruhlar, toifalar (birligi: shi’a).
• Lasta minhum fī shay’ – sen ular bilan hech qanday aloqador emassan, ulardan butunlay poksan.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo Payg‘ambarimiz Muhammad (sollallohu alayhi va sallam)ga xitob qilib, dinlarini parchalab, o‘zlaricha bo‘lib-bo‘lib olgan, turli firqa va guruhlarga ajralgan kishilar – xususan, yahudiy va nasroniylar – haqida xabar bermoqda. Ular o‘zlariga buyurilgan narsalarning bir qismini olib, bir qismini tashlab qo‘ygan, haq yo‘ldan adashib, ixtilofga tushgan edilar. Alloh taolo Payg‘ambarimizga: “Sen ular bilan hech qanday aloqador emassan, sen ularning qilgan ishlaridan butunlay poksan”, deb xitob qilmoqda. Payg‘ambarimizning vazifasi faqat ularni ogohlantirish edi, ularni majburlash yoki ularning holiga aralashish emas. Ularning ishlari Allohga havola qilinadi – Qiyomat kuni Alloh ularning barcha qilgan amallarini ularga xabar qiladi va har biriga qilgan ishiga yarasha jazo yoki mukofot beradi. Tavba qilib, yaxshi amal qilganlarga Alloh yaxshi mukofot beradi, yomonlik qilganlarni esa adolatli jazolaydi.

Foydalar:

• Bu oyat musulmonlarga dinda bo‘linish va ixtilof qilishdan qattiq ogohlantiradi. Din – Allohning yagona yo‘lidir, uni parchalab, o‘z xohishiga ko‘ra bo‘lib tashlash katta gunohdir.
• Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam)ning barcha firqa va guruhlardan pok ekanligi bizga o‘rnak bo‘ladi – biz ham haq yo‘ldan adashgan, dinni buzgan guruhlardan o‘zimizni chetga olishimiz kerak.
• Qiyomat kuni har bir insonning qilgan amallari unga to‘liq xabar qilinadi va adolatli jazo beriladi. Bu bizni har bir ishimizda ehtiyot bo‘lishga, Allohning roziligini izlab yashashga undaydi.
• Allohning rahmati kengdir – kim tavba qilib, o‘zini tuzatsa, Alloh uning yaxshi amallarini qabul qiladi va mukofotlaydi. Bu umidsizlikka tushmaslikka, doimo Allohga qaytishga chorlaydi.