سوره انعام — آیه 71

معانی واژگان:

• أَندعو: آیا میخوانیم و میپرستیم؟
• نُرَدّ عَلَىٰ أَعْقَابِنَا: به عقب بازگردانده شویم؛ یعنی به کفر و شرک برگردیم.
• اسْتَهْوَتْهُ: او را فریفت و گمراه کرد؛ به گمراهی کشاند.
• حَيْرَانَ: سرگشته و حیران، که راه را گم کرده و نمیداند کجا میرود.
• أُمِرْنَا: به ما فرمان داده شده است.
• لِنُسْلِمَ: تا تسلیم شویم و گردن نهیم.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! به این مشرکان بگو: آیا ما به جای خداوند، چیزهایی را بخوانیم و بپرستیم که نه سودی به ما میرسانند و نه ضرری؟ آنها هیچ قدرتی بر نفع و ضرر ما ندارند. آیا پس از آنکه خداوند ما را به راه هدایت و ایمان رهنمون شد، باز به کفر و گمراهی برگردیم؟ این کار مانند کسی است که شیاطین او را فریب داده و در زمین سرگشته و حیران رها کردهاند؛ او راه را گم کرده و نمیداند به کجا میرود، در حالی که یاران و دوستان مؤمن و عاقلی دارد که او را به راه راست فرا میخوانند و میگویند: «به سوی ما بیا و به راه هدایت بازگرد»، اما او به آنان توجهی نمیکند و دعوتشان را اجابت نمینماید.

سپس به آنان بگو: تنها هدایت خداوند، هدایت حقیقی است؛ هدایتی که او به وسیله پیامبرانش عطا کرده و راه نجات و سعادت در آن است. و به ما فرمان داده شده است که در برابر پروردگار جهانیان تسلیم شویم و تنها او را بپرستیم و از فرمانش پیروی کنیم؛ چرا که او مالک و مدبر همه جهان هستی است.

فواید و پیامهای آیه:

• بتها و معبودان دروغین هیچ سود و ضرری برای انسان ندارند و پرستش آنها کاملاً بیهوده و بیاساس است.
• بازگشت به کفر پس از ایمان، بزرگترین گمراهی و زیان است و انسان را مانند شخصی سرگشته و حیران در بیابان رها میکند.
• مؤمنان وظیفه دارند یکدیگر را به راه هدایت دعوت کنند و از گمراهی نجات دهند، حتی اگر دعوتشان پذیرفته نشود.
• تسلیم شدن در برابر پروردگار جهانیان، تنها راه سعادت و رستگاری است و هدایت حقیقی منحصراً از جانب خداوند است.