Аль-Анам сүресі — Аят 71

1. Қиын сөздердің мағынасы:

• أَنَدْعُو — шақырамыз ба, яғни табынамыз ба?
• مَا لَا يَنفَعُنَا وَلَا يَضُرُّنَا — бізге пайда да, зиян да келтіре алмайтын нәрселер.
• نُرَدُّ عَلَىٰ أَعْقَابِنَا — артымызға қайтарылу, яғни иманнан кейін күпірлікке шегіну.
• اسْتَهْوَتْهُ الشَّيَاطِينُ — шайтандар оны адастырып, құрдымға тартты.
• حَيْرَانَ — абдырап, не істерін білмей дал болған.
• هُدَى اللَّهِ — Алланың тура жолы, яғни Ислам.
• لِنُسْلِمَ — бойсұнып, мойынсұнуымыз үшін.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла елшісіне (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) айтқызады: «Ей, Мұхаммед! Осы пұтқа табынушыларға айт: біз Алланы қойып, өзімізге пайда да, зиян да келтіре алмайтын нәрселерге табынамыз ба? Алла бізді тура жолға салып, Исламға бастағаннан кейін, қайтадан күпірлікке шегініп, артымызға қайтамыз ба? Сонда біз шайтандар адастырып, жер бетінде абдырап, не істерін білмей қалған адамға ұқсаймыз. Оның айналасында ақылды, тура жолдағы жолдастары бар, олар оны тура жолға шақырып: «Бізге кел, осы жолмен жүр» дейді. Бірақ ол оларға құлақ аспай, адасуын жалғастырады. Ей, Мұхаммед! Оларға айт: Шынында Алланың тура жолы — нағыз тура жол. Бізге әлемдердің Раббысына бойсұнып, тек Оған ғана құлшылық етуге әмір етілді. Ол — бүкіл әлемнің Раббысы әрі Иесі.»

Бұл аятта Алла Тағала пұтқа табынушылардың адасушылығын анық бейнелеп, олардың иманнан кейін күпірлікке қайтуының қаншалықты қауіпті екенін ескертеді. Сондай-ақ, тура жолдағы адамдардың шақыруына құлақ аспай, шайтандардың соңынан ерген адамның халін мысал етеді. Бұл — ақиқат жолынан тайған адамның абдырап, қайда барарын білмей қалатынын көрсететін мысал. Ал Алланың тура жолы — Ислам — нағыз бақыт пен құтылудың жалғыз жолы. Бізге әмір етілген нәрсе — әлемдердің Раббысына шын жүректен мойынсұнып, тек Оған ғана құлшылық ету.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Алланың тура жолы — Ислам екенін анық көрсетеді. Адам баласын бақытқа жеткізетін жалғыз жол — осы.
• Пайда да, зиян да келтіре алмайтын нәрселерге табынудың мәнсіздігін ұғындырады. Бұл — ақыл мен парасатқа шақыру.
• Иманға келгеннен кейін қайтадан адасуға шегіну — өте қауіпті. Бұл аят мұсылманды иманында берік болуға, тура жолдан таймауға шақырады.
• Шайтандар адамды адастырып, абдыратып, құрдымға тартады. Сондықтан әрдайым Аллаға сыйынып, тура жолдағы адамдармен бірге болу керек.
• Тура жолдағы жолдастардың шақыруына құлақ асу — құтылудың бір жолы. Ислам үмбеті бір-бірін жақсылыққа шақырып, тура жолда болуға көмектесуі тиіс.
• Аяттың соңында әлемдердің Раббысына бойсұнуға әмір етілуі — Исламның негізі — Алланы бір деп біліп, тек Оған құлшылық ету екенін бекітеді. Бұл — әр мұсылманның өмірлік ұстанымы.