سوره اعراف — آیه 130

معانی واژگان:

• بالسِّنین: به معنای سالهای خشکسالی و قحطی است.
• نَقصٍ مِنَ الثَّمَرات: کاهش و کمیِ میوهها و محصولات کشاورزی.
• یَذَّکَّرون: پند بگیرند و متذکّر شوند.

تفسیر آیه:

به یقین، ما فرعونیان را به خشکسالی و قحطی و کمبود میوهها و محصولات گرفتار کردیم تا شاید پند گیرند و از گمراهی خود بازگردند. این بلاها و سختیها هشدار و آزمایشی از سوی خداوند بود تا دلهایشان نرم شود و به درگاه پروردگار خود توبه کنند و از کفر و سرکشی دست بردارند. خشکسالی برای بادیهنشینان و کمبود ثمرات برای شهرنشینان بود تا همه اقشار آن قوم گرفتار شوند و عبرت بگیرند. هدف از این عذابها، نابودی آنان نبود، بلکه بیداری و بازگشت آنان به سوی حق بود؛ زیرا بلا و سختی، دل را رقیق میکند و انسان را به فکر فرو میبرد و او را به آخرت و عاقبت کارش متوجّه میسازد.

فواید و درسهای آیه:

• سختیها و بلاها، رحمتی پنهان از جانب خداوند است تا انسانها را از غفلت بیدار کند و به سوی او بازگرداند.
• خداوند پیش از عذاب نهایی، هشدارهای متعددی به انسانها میدهد و با آزمایشهای گوناگون، فرصت توبه و بازگشت را فراهم میسازد.
• نعمتها و گرفتاریها هر دو وسیله امتحان الهی هستند و انسان باید در هر دو حالت به یاد خدا باشد.
• پندپذیری از نشانههای عقل سلیم است و کسی که از هشدارها عبرت نگیرد، گرفتار عذاب سختتر خواهد شد.