سوره اعراف — آیه 30

معانی کلمات:

• فَرِيقًا: گروهی، دستهای.
• هَدَىٰ: هدایت کرد، راه را نشان داد.
• حَقَّ عَلَيْهِمُ: سزاوار و واجب شد بر آنها.
• الضَّلَالَةُ: گمراهی، انحراف از راه راست.
• اتَّخَذُوا: برگزیدند، به دوستی گرفتند.
• أَوْلِيَاءَ: دوستان، سرپرستان و یاوران.
• يَحْسَبُونَ: میپندارند، گمان میکنند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال بندگان خود را به دو گروه تقسیم کرده است: گروهی را هدایت فرموده و توفیق ایمان و عمل صالح به آنان عطا کرده است؛ و گروهی دیگر گمراهی بر آنان واجب و محقق شده است. دلیل این گمراهی آن است که آنان شیاطین را به جای خداوند به دوستی و سرپرستی برگزیدند و از آنها پیروی کردند، در حالی که نادانسته و از روی جهل، گمان میکردند که خود بر راه هدایت و صراط مستقیم هستند. آنان در اشتباهی عمیق به سر میبردند و نمیدانستند که پیروی از شیاطین، آنان را از راه حق دور کرده و به ورطهی گمراهی کشانده است.

فواید و پیامهای آیه:

• هدایت و گمراهی به دست خداوند است و اوست که توفیق ایمان را به بندگان شایسته عطا میکند.
• دوستی با شیاطین و پیروی از وسوسههای آنان، سرآغاز گمراهی و سقوط انسان است.
• انسان باید در انتخاب دوستان و الگوهای خود دقت کند، زیرا دوستان ناباب انسان را از راه خدا دور میکنند.
• بسیاری از گمراهان، خود را هدایتشده میپندارند؛ پس باید معیار حق را از قرآن و سنت گرفت، نه از پندار خویش.
• این آیه هشدار جدی به مؤمنان است که همواره مراقب باشند و فریب ظاهر فریبندهی باطل را نخورند.