Аль-Кияма сүресі — Аят 29

1. Сөздердің мағынасы:

• وَالْتَفَّتِ — айналды, шырмалды, бір-біріне оралды.
• السَّاقُ — сирақ, аяқтың балтырдан төменгі бөлігі.
• بِالسَّاقِ — екінші сирақпен.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят адамның өлім сәтіндегі халін сипаттайды. Жан тамаққа жетіп, өлімнің қиындығы үдей түскен кезде, адамның екі сирағы бір-біріне оралып, қозғалуға шамасы қалмайды. Бір пікірге қарай, бұл — өлімнің ауырлығынан аяқтарының қатып, бір-біріне жабысуы. Тағы бір пікірге қарай, бұл — мәйітті кебінге орағанда екі сирағының бір-біріне тиіп, қатар түсуі. Тағы бір мағынада бұл сөздер екі ауыртпалықтың — дүниенің соңғы күнінің қиындығы мен ақыреттің алғашқы күнінің қиындығының — бір-бірімен ұштасуын білдіреді. Яғни адам дүниеден өтер сәтте екі жақтың да ауыртпалығы бір мезгілде келіп, оған төтеп беру қиынға соғады. Алланың рақымына бөленген жандар ғана бұл қиындықтан жеңілдікпен өтеді. Бұл көрініс — әрбір жан иесі басынан өткеретін сөзсіз шындық, сондықтан адам оған әзірлік жасауы керек.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Өлім — әрбір адамның басына келетін сөзсіз ақиқат. Оны еске алу жүректі жұмсартып, жақсылыққа ұмтылдырады.
• Дүние мен ақыреттің шекарасындағы қиындық Алланың рақымымен жеңілдейді. Сондықтан әрдайым Алладан кешірім мен рақым сұрау — мүміннің тұрақты амалы.
• Бұл аят адамды дүниеге шамадан тыс баурап кетуден сақтандырып, ақырет үшін дайындық жасауға шақырады.
• Өлім сәтіндегі дәрменсіздік адамның Аллаға тәуелді екенін, Оның құдіретінің алдында әлсіз екенін ұғындырады. Бұл — иманды нығайтып, Аллаға құлшылықты арттыратын ұлы ғибрат.
• Ислам діні адамды өлімнен қорықтырып қана қоймай, оған дайындық жасаудың жолын — тәубе, құлшылық, жақсы амал — көрсетеді. Бұл — мүмін үшін үлкен мәртебе мен үміт.