سوره نبأ — آیه 4

معانی کلمات:

• کَلَّا: حرف ردع و زجر است؛ یعنی چنین نیست که آنها می‌پندارند.
• سَیَعْلَمُونَ: به زودی خواهند دانست (علم یقینی و قطعی).

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، پاسخ کافران و مشرکانی را می‌دهد که اخبار مربوط به معاد و رستاخیز را به تمسخر می‌گرفتند و درباره آن با یکدیگر گفتگو و مجادله می‌کردند. می‌فرماید: چنین نیست که آنها گمان می‌کنند؛ بلکه به زودی خواهند دانست که این اخبار حقیقت دارد و عاقبت تکذیب خود را خواهند دید. این آیه تهدیدی صریح و هشداری جدی به آنان است که روز قیامت فرا می‌رسد و در آن روز، حقیقت آنچه را که انکار می‌کردند، با چشم خود مشاهده خواهند کرد و سزای اعمال خود را خواهند چشید. این وعید، هم شامل عذاب دنیوی در برابر عناد و لجاجت آنان است و هم عذاب اخروی که بزرگ‌تر و پایدارتر است. در حقیقت، خداوند با این بیان کوتاه و پرمعنا، آرامش خاطر به پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله وسلم) و مؤمنان می‌دهد که بدانند دشمنان حق، هرگز بر مراد خود نخواهند رسید و سرانجامِ کارشان، ندامت و خواری است.

فواید و پیام‌های آیه:

• عدالت الهی: این آیه به ما می‌آموزد که خداوند هرگز ظالم و تکذیب‌کننده را بی‌کیفر نمی‌گذارد و روزی فرا می‌رسد که حق به کرسی می‌نشیند و باطل نابود می‌شود.
• امیدواری به آینده: مؤمنان نباید از تمسخر و لجاجت دشمنان ناراحت شوند؛ زیرا خداوند وعده داده است که عاقبت از آنِ پرهیزکاران است و دشمنان به سزای خود خواهند رسید.
• عبرت‌آموزی: این آیه هشداری است برای همه ما که مبادا حقایق الهی را سبک بشماریم یا آنها را به تمسخر بگیریم؛ زیرا علم و آگاهی واقعی در روز قیامت حاصل می‌شود که دیگر سودی ندارد.
• اهمیت قرآن: این آیه نشان می‌دهد که قرآن کریم با قاطعیت و اطمینان از وقوع رستاخیز خبر می‌دهد و این خود دلیلی بر صدق این کتاب آسمانی و پیامبر خاتم (صلی الله علیه وآله وسلم) است.