Fəcr surəsi — Ayə 4

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• وَاللَّيْلِ — "gecə" deməkdir.
• إِذَا يَسْرِ — "yəsri" feli "sərəyan etmək, axıb getmək, yerimək" mənasındadır. Burada gecənin qaranlığının gəlib keçməsi, davam edib getməsi nəzərdə tutulur. "Süra" sözü də gecə yerimək mənasındadır.

2) Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə gecəyə and içir — o gecəyə ki, qaranlığı ilə gəlib sürətlə keçir, dayanmadan axıb gedir. Gecə mağribdən (gün batandan) başlayır, fəcr doğana qədər davam edir; sanki o da yeriyir, hərəkət edir, heç dayanmır. Rəbbimiz bu andı öz böyüklüyünə və qüdrətinə diqqət çəkmək üçün çəkir.

Bu andların cavabı budur: siz mütləq əməllərinizin hesabını verəcəksiniz, yaxşı işlərinizin mükafatını, pis işlərinizin cəzasını görəcəksiniz. Fəcr vaxtına, on gecəyə, cüt və təkə, həmçinin axıb gedən gecəyə and içən Allah, insanları oyadır: ağıl sahibi üçün bu andlarda kifayət qədər ibrət vardır.

Ey insan! Gecənin necə sürətlə keçdiyinə bax — ömür də beləcə keçir. Gecə qaranlığı ilə gəlir, səhər işığı ilə gedir; eləcə də sənin günlərin bir-birini əvəz edir. Bu keçici dünyada qəlbinizi Allaha bağlayın, Onun kitabını oxuyun, əməlisaleh olun. Unutmayın ki, hər keçən gecə sizi Allaha yaxınlaşdıra da bilər, Ondan uzaqlaşdıra da. Gecənin sükutunda Allaha dua edin, çünki O, qaranlıqları yaran, səhəri gətirən Rəbbdir. Bu andlar sizə xatırladır ki, həyat bir səfərdir və hər səfərin sonu var — o sonu imanla, saleh əməllə qarşılamağa çalışın.