Tövbə surəsi — Ayə 84

Kəlmələrin mənaları:

• "Əbədən" – heç vaxt, əsla.
• "Təqum əla qəbrihi" – onun qəbri üstündə dayanma (dəfn mərasimində iştirak etmə və ya dua etmək üçün qəbri başında durma).
• "Fasiqun" – Allahın itaətindən çıxmış, günahkarlar.

Təfsir:

Ey Peyğəmbər! Münafiqlərdən ölən heç bir kəsin üzərində cənazə namazı qılma və onun qəbrinin başında dayanıb dua etmə. Bu, onlara rəhmət diləmək və onları bağışlatmaq üçün edilən bir əməldir. Çünki onlar Allaha və Onun Rəsuluna küfr etdilər, iman gətirdiklərini iddia etsələr də, ürəklərində inkar etdilər. Onlar Allahın itaətindən çıxmış, günah içində və fasiq olaraq dünyadan getdilər. Belə bir vəziyyətdə olan kimsələr üçün nə cənazə namazı qılınar, nə də onların bağışlanması üçün dua edilər.

Bu hökm, haqqında nifaqı məlum olan hər kəsə şamildir. Peyğəmbərimiz (sallallahu aleyhi və səlləm) bu əmrdən sonra heç bir münafiqin üzərində cənazə namazı qılmamış, onun qəbri başında dayanmamışdır. Bu, Allahın Öz Rəsuluna verdiyi xüsusi bir təlimdir ki, münafiqlərə qarşı münasibətdə sərt və aydın olmaq lazımdır.

Bu ayədən bizə böyük bir ibrət dərsi vardır: İman və əməl bir-birindən ayrılmazdır. Kim Allahı və Rəsulunu inkar edər, günah içində yaşayar və tövbə etmədən ölərsə, onun üçün nə dua edilər, nə də bağışlanma dilənər. Lakin bu, Allahın rəhmətinin qapısının bağlı olması demək deyil. Əksinə, Allah tövbə edənləri çox sevir və onların günahlarını bağışlayır. Ey möminlər! Bu ayədən öyrənin ki, həyatınızı iman və saleh əməllərlə bəzəyin, münafiqlərin xislətindən uzaq olun və hər an Allahın razılığını qazanmağa çalışın. Çünki axirət yurdu ən xeyirli yurdur və orada müvəffəqiyyət qazananlar yalnız iman gətirib yaxşı işlər görənlərdir. Allah hamımızı imanında sabit qalan, saleh əməllər edən və Onun rəhmətinə nail olan bəndələrindən etsin!