Bələd surəsi — Ayə 15

1) Bəzi sözlərin izahı:

• يَتِيمًا (yətīmā): Atasını itirmiş uşaq. Burada yetim uşaqlara diqqət çəkilir.
• ذَا مَقْرَبَةٍ (zā maqrabah): Yaxın qohumluq əlaqəsi olan, qohumluq bağı olan şəxs. Yəni sadəcə yetim deyil, həm də qohum olduğun yetim.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allah yolunda xeyirxahlıq edənlərin xüsusiyyətlərindən bəhs edən ayələr silsiləsində gəlir. Allah buyurur ki, ən fəzilətli əməllərdən biri — aclıq və ehtiyac günündə yemək yedirməkdir. Bu yemək verilən kimsə isə iki xüsusiyyəti özündə birləşdirən bir yetimdir: həm atasını itirmiş, himayəyə möhtac bir uşaqdır, həm də sənin yaxın qohumundur.

Burada iki böyük savab bir araya gəlir: sədəqə savabı və qohumluq əlaqəsini qoruma savabı. Yəni insan yalnız kasıb olduğu üçün deyil, həm də qohumluq haqqı olduğu üçün bu yetimə əl tutmalıdır. Belə bir yetimə kömək etmək, sadəcə maddi ehtiyacı ödəmək deyil, həm də onun qəlbini sevindirmək, onu tək qoymamaq, ona ata şəfqətini bir qədər də olsa hiss etdirməkdir.

Bu ayə bizə öyrədir ki, İslamda yaxşılıq yalnız ümumi deyil, həm də yaxınlardan başlayır. Ən yaxın qohumlarımız arasında yetim, kasıb, ehtiyac sahibi olanları axtarıb tapmaq və onlara kömək etmək — bu, imanın gözəl meyvəsidir. Allah bu cür əməlləri sevir və onları cənnət yolunda ən mötəbər addımlardan sayır.

Ey mömin qardaşım! Qoy bu ayə qəlbimizə toxunsun. Əgər qohumlarımız arasında yetim bir uşaq varsa, onu unutmayaq. Bir isti yemək, bir mehriban söz, bir şəfqətli qucaq — bunlar kiçik görünə bilər, amma Allah yanında böyük dəyəri var. Çünki Allah qohumluq bağını qoruyanları və yetimlərə əl tutanları xüsusi mükafatla sevindirəcəkdir.

3) Dəvət və təşviq:

Gəlin bu ayədən ilham alaq və ətrafımızdakı yetimlərə, xüsusən də qohumlarımız arasındakı yetimlərə diqqət yetirək. Unutmayaq ki, bir yetimin üzünü güldürmək, onun qəlbindəki kədəri bir az da olsa silmək — bu, Allahın razılığını qazanmağın ən gözəl yollarından biridir. İslam bizi belə gözəl əməllərə çağırır və vəd edir ki, kim ki bir yetimi sevindirərsə, Allah da onu qiyamət günü sevindirəcəkdir.