Аль-Балад сүресі — Аят 6

1. Сөздердің мағынасы:

• يَقُولُ — айтады, дейді.
• أَهْلَكْتُ — жойдым, сарп еттім, шаштым (яғни осында «жұмсадым, жойып жібердім» деген мағынада).
• مَالًا — мал, дүние-мүлік.
• لُبَدًا — үйілген, қабат-қабат, көп жиналған, мол.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһ Тағала имансыз, тәкаппар адамның сөзін жеткізеді. Ол өзінің байлығын, дүние-мүлкін мақтаныш үшін жұмсағанын айтып: «Мен үйілген, қабат-қабат көп малды жойдым, сарп еттім» дейді. Ол мұны Аллаһ жолында емес, керісінше өзін көрсету, мақтану, тәкаппарлық таныту үшін, тіпті кейбір тәпсіршілер айтқандай, Мұхаммед пайғамбарға (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) қарсылық көрсету жолында жұмсаған. Ол осылайша өзінің мықтылығын, дәулеттілігін дәлелдегісі келеді.

Алайда Аллаһ Тағала осы аяттың жалғасында оған ескерту жасайды: ол осы істеген ісінде Аллаһ оны көрмейді, есепке тартпайды деп ойлай ма? Жоқ, Аллаһ оның әрбір ұсақ-түйек ісін де көріп, біліп тұр және оған есеп беретін болады. Яғни адам қаншама байлығын шашып, мақтанса да, бұл оны Аллаһтың алдында ақтамайды, керісінше жауапкершілікті арттырады.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Дүниені мақтаныш үшін жұмсау — қателік. Байлықты Аллаһ разылығы үшін, игілікке жарату керек, ал мақтану мен өзін көрсету үшін емес.
• Аллаһ бәрін көреді. Адам қандай іс жасаса да, тіпті жасырын болса да, Аллаһ оны көріп, біліп тұрады және әр іс үшін есеп беріледі.
• Мал-дүние адамды құтқармайды. Тек қана иман, ізгі амал және Аллаһқа шынайы құлшылық адамды құтқарады.
• Ислам — әділдік пен шынайылық діні. Ол адамды тәкаппарлықтан, мақтаншақтықтан сақтандырып, қарапайымдылыққа, шүкіршілікке шақырады.
• Құран — әр адамға ой салатын кітап. Бұл аят бізге өз ісімізді ойланып, Аллаһтың алдындағы жауапкершілігімізді ұмытпауға шақырады.