Odiyot surasi — Oyat 7

Kalima ma'nolari:

• Va innahu – Albatta, u (inson) o'zi haqida guvohdir.
• Shahid – Guvoh bo'luvchi, o'z qilmishini biluvchi.

Tafsir:

Ushbu oliy oyatda Alloh taolo insonning o'z holatiga nisbatan guvohligi haqida xabar bermoqda. Ya'ni, inson o'z qilgan ishlarini, yaxshilikni rad etishini va mol-dunyoga bo'lgan muhabbatini o'zi ham yaxshi biladi. U buni inkor eta olmaydi, chunki bu uning ichki dunyosida yaqqol namoyon bo'ladi. Inson o'z nafsiga qarshi guvohlik beruvchidir – qachonki u yaxshilikdan bosh tortsa yoki o'z manfaatini ustun qo'ysa, buni o'zi sezadi va anglaydi. Bu guvohlik qiyomat kuni ham uning o'ziga qarshi dalil bo'ladi, chunki Alloh taolo insonning tilini, qo'l-oyog'ini va barcha a'zolarini uning qilmishlariga guvoh qiladi. Inson o'zining johilligi va zulmi bilan o'ziga qarshi shahodat beruvchidir.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonni o'z nafsini tekshirishga va o'z qilmishlariga e'tibor berishga undaydi. Chunki inson o'zining yaxshi-yomon ishlarini o'zi biladi va bu uning uchun qiyomat kuni dalil bo'ladi.
• Inson o'zini alday olmasligini anglab, har bir ishida Allohdan hayo qilishi va gunohlardan saqlanishi lozim.
• Bu oyat insonni mol-dunyoga berilib ketmaslikka, balki oxirat uchun amal qilishga chorlaydi. Chunki mol-mulkka bo'lgan haddan ziyod muhabbat insonni halokatga yetaklaydi.
• Alloh taolo insonning ichki holatini biluvchi va uning o'ziga qarshi guvohligini eshituvchi zotdir. Bu esa mo'minni pokiza hayot kechirishga va har bir ishida Allohning nazoratini his qilishga o'rgatadi.