Qoria surasi — Oyat 4

Kalimalarning ma'nolari:

• الْفَرَاشِ – Parvona, ya'ni olovga tashlanadigan, yorug'likka uchib ketadigan mayda hasharot (kuya).
• الْمَبْثُوثِ – Tarqoq, har tomonga sochilgan, bir-biridan ajralgan holda yoyilgan.

Tafsir:

Qiyomat kuni odamlar, o'sha dahshatli va qalblarni larzaga soluvchi kunida, xuddi parvonalar kabi tarqoq va sarson-sargardon bo'lib qoladilar. Xuddi olov atrofida uchib yurgan, o'zini olovga tashlab, har tomonga sochilib ketadigan mayda hasharotlar kabi, odamlar ham o'sha kuni qo'rquv va vahima ichida u yoqdan-bu yoqqa yugurib, bir-biriga aralashib, tartibsiz holda harakat qiladilar. Ular qayoqqa borishni bilmaydilar, chunki ularning qalblari dahshatdan to'lib-toshgan, aqllari esa hayratda qolgan. Bu holat ularning ojizligini va Allohning qudrati oldida hech narsa qila olmasligini ko'rsatadi. Ular xuddi yerga sochilib ketgan, tarqoq parvonalar kabidirlar — na ularga rahm qiluvchi bor, na ularni himoya qiluvchi. Bu tasvir Qiyomat kunining ulug'ligini va odamlarning o'sha kundagi zaifligini yorqin ifodalaydi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan biz quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Qiyomat kuni har bir inson o'z amallari uchun hisob berishini anglab, bu dunyoda Allohga itoat qilishga shoshilish kerak.
2. Qiyomatdagi dahshatli holatdan qutulishning yagona yo'li — bu dunyoda to'g'ri yo'lda yurish, gunohlardan saqlanish va tavba qilishdir.
3. Bu oyat insonni kamtarlikka undaydi, chunki u o'zining zaifligini va Allohning qudrati oldida hech narsa emasligini eslatadi.
4. Qiyomat kuni haqida o'ylash insonni dunyoviy lazzatlarga berilib ketishdan saqlaydi va oxirat uchun amal qilishga chorlaydi.