Худ сүрөсү — Аят 95

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• يَغْنَوْا — алар жашап, туруп калган болушчу; башкача айтканда, алар ошол жерде жашап, орун алып турган эле.
• بُعْدًا — алыстоо, жок болуу, кыйроо жана каргыш; бул жерде Аллахтын ырайымынан алыс болуу маанисинде.
• مَدْيَن — Мадян деген элдин аты; алар Шуайыб пайгамбарга каршы чыккан коом.
• بَعِدَتْ — алыстады, жок болду, кыйрады.
• ثَمُود — Самуд деген элдин аты; алар да пайгамбарларын жалганга чыгарып, азапка кабылган коом.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала Мадян элин кыйраткандан кийин, алардын жашаган жерлери бош калганын сүрөттөп айтат: алар ошол жерде такыр жашабагандай, изи да калбагандай болуп калды. Алардын үйлөрү, эстеликтери, күч-кубаттары эч нерсеге жарабай калды. Анан Аллах аларга каргыш айтып, ырайымынан алыс кылды. Бул каргыш Мадян элине гана тиешелүү болбой, мурун Самуд эли да ушундай эле каргышка кабылган. Экөө тең пайгамбарларын жалганга чыгарып, Аллахтын буйруктарынан баш тартышкандыктан, окшош азап менен кыйратылды. Алардын акыбети бири-бирине окшош болду: күчтүү, бай, жергиликтүү эл болушса да, Аллахтын азабы келгенде эч ким аларды куткара алган жок.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Аллах Тааланын азабы келгенде, эч бир күч, байлык же калктын көптүгү адамды куткара албайт.
• Пайгамбарларды жалганга чыгаруу жана аларга каршы күрөшүү — мурунку коомдордун да, кийинкилердин да кыйроосунун себеби.
• Аллахтын адилеттиги ачык: Мадян эли да, Самуд эли да өз кылмыштарынын жыйынтыгын көрүштү. Бул бизге эскертүү.
• Ислам дини адамды акылга, ой жүгүртүүгө чакырат: өткөн коомдордун тарыхынан сабак алуу — ыймандуу адамдын милдети.
• Аллахка тообо кылып, Анын буйруктарына моюн сунган адамдар үчүн бул дүйнөдө да, акыретте да куткаруу бар. Ал эми текеберлик жана каршы чыгуу адамды кыйроого алып барат.
• Бул аят бизди Аллахтын ырайымынан алыс болуудан сактанууга, Анын жакшылыгына жакын болууга үндөйт.