سوره فلق — آیه 5

معانی کلمات:

• حاسد: کسی که آرزوی زوال نعمت از دیگران را دارد.
• إذا حسد: هنگامی که حسد خود را آشکار سازد و بر اساس آن عمل کند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوسلم و همه مؤمنان را به پناه بردن به پروردگار از شرّ حسودان فرا میخواند. حسد، صفتی زشت و نکوهیده است که در آن، شخص آرزو میکند نعمتی که خداوند به دیگری عطا کرده، از او گرفته شود و این نعمت به حسود برسد یا دستکم از حسودشده سلب گردد. حسود وقتی این خصلت پلید در دلش شعلهور میشود و به مرحله عمل میرسد، ممکن است با گفتار، رفتار یا حتی نگاه و دعای شرّ، به شخص مورد حسد آسیب برساند. بنابراین، انسان مؤمن باید از شرّ چنین افرادی که در کمین نعمتهای الهی دیگران هستند، به خداوند پناه ببرد، زیرا تنها اوست که میتواند حسود را خنثی کند و شرّ او را از بندگان مخلصش دور سازد.

فواید و پیامهای آیه:

• حسد از صفات بسیار زشت اخلاقی است که هم به حسود آسیب میزند و هم میتواند به جامعه و افراد بیگناه ضرر برساند؛ بنابراین، مؤمن باید از این خصلت دوری کند و آن را در وجود خود از بین ببرد.
• این آیه به ما میآموزد که در برابر شرّ دیگران، بهویژه حسودان، تنها به خداوند توکل کنیم و از او یاری بخواهیم، نه اینکه به دنبال راههای نادرست یا انتقامجویی باشیم.
• اعتماد به خداوند و پناه بردن به او، آرامش و امنیت واقعی را برای انسان به ارمغان میآورد و او را از ترس و نگرانی در برابر بدخواهان نجات میدهد.
• حسادت، نشانه نارضایتی از قضا و قدر الهی است؛ زیرا مؤمن واقعی میداند که نعمتها به خواست و حکمت خداوند تقسیم شدهاند و باید به آن راضی باشد و برای دیگران نیز خیر بخواهد.