سوره یوسف — آیه 109

## معانی واژگان

• نُوحِی إِلَیْهِمْ: وحی خود را به آنان القا میکنیم.
• مِنْ أَهْلِ الْقُرَى: از ساکنان شهرها و آبادیها، نه بادیهنشینان.
• عَاقِبَةُ: سرانجام و فرجام کار.
• وَلَدَارُ الْآخِرَةِ: و همانا سرای آخرت (بهشت).

## تفسیر آیه

ای پیامبر، ما پیش از تو هیچ پیامبری را نفرستادیم مگر اینکه از جنس مردانِ انسان بود، نه فرشته؛ مردانی که به آنان وحی میکردیم و از میان ساکنان شهرها برگزیده میشدند، نه از بادیهنشینان؛ زیرا اهالی شهرها از درک و فهم و آگاهی بیشتری برخوردارند و بهتر میتوانند پیام الهی را به مردم برسانند و آنان را هدایت کنند.

سپس خداوند مشرکانِ مکلف را مورد خطاب قرار میدهد و میفرماید: آیا اینان در زمین سیر نکردهاند تا با دیدگان خود بنگرند که سرانجامِ کسانی که پیش از آنان بودند و پیامبران را تکذیب کردند، چه شد؟ چگونه به عذاب و هلاکت گرفتار آمدند و آثارشان نابود گردید؟ آیا از این عبرتها پند نمیگیرند؟

آنگاه خداوند توجه آنان را به حقیقتی مهم جلب میکند و میفرماید: سرای آخرت و نعمتهای جاودانه آن، برای کسانی که تقوا پیشه کردهاند و از خداوند پروا نمودهاند، بسیار بهتر و برتر از دنیا و تمام لذتهای زودگذر آن است. پس ای مردم، آیا نمیاندیشید و درنمییابید که آنچه نزد خداست، باقی و پایدار است و آنچه در دنیاست، فانی و ناپایدار؟ پس چرا برای رسیدن به آن تلاش نمیکنید؟

## فواید و پیامهای آیه

1. بشری بودن پیامبران: همه پیامبران الهی از جنس بشر بودند تا مردم بتوانند با آنان انس بگیرند و از آنان بیاموزند؛ این خود نشانهای از رحمت الهی است که راهنمایان ما از جنس خود ما هستند.
2. اهمیت سیر و سفر برای عبرتآموزی: خداوند ما را به گردش در زمین و تأمل در سرنوشت ملتهای پیشین دعوت میکند تا از تاریخ درس بگیریم و راه خطا را تکرار نکنیم.
3. برتری آخرت بر دنیا: زندگی دنیا با تمام زیباییهایش در برابر نعمتهای جاودانه آخرت ناچیز است؛ پس عاقل کسی است که برای سرای باقی تلاش کند و تقوای الهی را پیشه خود سازد.
4. دعوت به تعقل و اندیشه: قرآن همواره انسانها را به تفکر و خردورزی فرا میخواند و ایمانِ همراه با آگاهی و اندیشه را ارزشمند میشمارد؛ این دعوت، نشانه احترام اسلام به عقل و خرد آدمی است.