سوره یوسف — آیه 38

### معانی کلمات:

• مِلَّةَ: آیین، دین و شریعت.
• آبَائِي: پدران من (اجداد و نیاکان).
• مَا كَانَ لَنَا: سزاوار و شایسته ما نیست؛ برای ما روا نمیباشد.
• مِن شَيْءٍ: هیچ چیز، به هیچ وجه (تأکید بر نفی شرک).
• فَضْلِ اللَّهِ: بخشش و نعمت ویژه خداوند.

### تفسیر آیه:

یوسف علیهالسلام در ادامه سخنان خود در زندان مصر، خطاب به دو همنشین خود میفرماید: من از آیین پدرانم؛ ابراهیم، اسحاق و یعقوب پیروی میکنم؛ آیینی که بر پایه توحید و پرستش خدای یگانه استوار است. او تأکید میکند که برای ما (خاندان نبوت) هرگز شایسته و روا نیست که چیزی یا کسی را شریک خداوند قرار دهیم؛ زیرا خداوند یگانه و بینیاز از هر شریکی است. این توحید و ایمان، از فضل و بخشش خداوند بر ما و بر تمام مردم است که ما را به این راه هدایت کرده و پیامبران را برای راهنمایی بشر فرستاده است. اما بیشتر مردم این نعمت بزرگ را سپاس نمیگذارند و در برابر خداوند ناسپاسی میکنند و به جای شکر، کفران نعمت مینمایند.

### فواید و پیامهای آیه:

1. پیروی از آیین پدران مؤمن: نشان میدهد که تداوم ایمان و توحید در نسلهای پاک و صالح، ارزشی والاست و انسان باید به میراث معنوی نیاکان مؤمن خود افتخار کند و آن را حفظ نماید.
2. نفی هرگونه شرک: توحید، اساس دین اسلام است و هیچ عمل و عبادتی بدون آن پذیرفته نیست. انسان باید دل را از هر شریکی پاک کند و تنها به خداوند تکیه نماید.
3. شکرگزاری نعمت هدایت: ایمان و هدایت، بزرگترین نعمت الهی است که باید پیوسته شکر آن را به جا آورد. شکر این نعمت، با عمل به دستورات خداوند و پایداری بر دین او محقق میشود.
4. بیداری وجدانها: این آیه انسانها را به اندیشه وادار میکند که چرا با وجود این همه نعمت و هدایت، باز هم بسیاری از مردم ناسپاسی میکنند و از راه راست منحرف میشوند. این هشداری است برای مراقبت از ایمان خود و تلاش در راه شکرگزاری.