یوسف سۈرىسى — ئايەت 50

1. مۇھىم سۆزلەرنىڭ ئىزاھاتى:

• ائْتُونِي بِهِ: ئۇنى مېنىڭ يېنىمغا ئېلىپ كېلىڭلار.
• الرَّسُولُ: پادىشاھ تەرىپىدىن ئەۋەتىلگەن كىشى، يەنى ئەلچى.
• رَبِّكَ: بۇ يەردە "سېنىڭ خوجايىنىڭ" دېگەن مەنىدە، يەنى پادىشاھنى كۆرسىتىدۇ.
• مَا بَالُ: نېمە ئىش بولدى، ئەھۋالى قانداق؟
• قَطَّعْنَ أَيْدِيَهُنَّ: قوللىرىنى كېسىۋەتكەن (بۇ يەردە قوللىرىنى تىلىۋەتكەن ياكى يارىلاندۇرغان مەنىسىدە).
• كَيْدِهِنَّ: ئۇلارنىڭ مىكىر-ھىيلەلىرى، ئۇلارنىڭ قىلغان ھىيلە-مىكىرلىرى.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

پادىشاھ يۇسۇف ئەلەيھىسسالامنىڭ چۈشنىڭ تەبىرىنى ئاڭلىغاندىن كېيىن، ئۇنىڭ ھەقىقەتەن بىلىملىك ۋە دانا كىشى ئىكەنلىكىنى چۈشەندى ۋە ئۆز ئەتراپىدىكىلەرگە: "ئۇنى مېنىڭ يېنىمغا ئېلىپ كېلىڭلار" دېدى. شۇنىڭ بىلەن پادىشاھنىڭ ئەلچىسى يۇسۇف ئەلەيھىسسالامنىڭ يېنىغا كېلىپ، ئۇنى پادىشاھنىڭ چاقىرغانلىقىنى ئېيتتى. لېكىن يۇسۇف ئەلەيھىسسالام زىنداندىن چىقىشتىن بۇرۇن ئۆزىنىڭ پاكلىقىنى ئىسپاتلاشنى، ھەقىقەتنىڭ ئاشكارىلىنىشىنى ئارزۇ قىلدى. شۇڭا ئۇ ئەلچىگە: "خوجايىنىڭ پادىشاھقا قايتىپ، ئۇنىڭدىن قوللىرىنى كېسىۋالغان ئاياللارنىڭ ئەھۋالىنى سوراپ بەرگىن. ئۇلارنىڭ مېنىڭ ھەققىمدە قىلغان ھىيلە-مىكىرلىرىنى ئاشكارىلىسۇن. شۈبھىسىزكى، مېنىڭ رەببىم ئۇلارنىڭ ھىيلە-مىكىرلىرىنى تولۇق بىلگۈچىدۇر" دېدى.

بۇ ئايەتتىن شۇنى ئۆگىنىمىزكى، يۇسۇف ئەلەيھىسسالام ئۆز ئىززەت-ھۆرمىتىنى ۋە پاكلىقىنى قوغداشقا ئىنتايىن ئەھمىيەت بەرگەن. ئۇ زىنداندا ئۇزۇن يىللار سابىر قىلغان بولسىمۇ، ئەمما ئۆزىگە قىلىنغان تۆھمەتنىڭ ئاشكارىلىنىشىنى، ھەقىقەتنىڭ ئوتتۇرىغا چىقىشىنى ئارزۇ قىلغان. بۇ ئۇنىڭ ئالىي ئەخلاقى ۋە ئىززەت-ھۆرمىتىنىڭ ئالامىتىدۇر.

شۇنداقلا، بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، ھەر قانداق ئەھۋالدا ھەقىقەتنى ئوتتۇرىغا قويۇش، ئۆز پاكلىقىنى ئىسپاتلاش ۋە ئادالەتنى قوغداش مۇھىم. ئاللاھ تائالا ھەممە ئادەمنىڭ قىلغان ئىشلىرىنى، شۇنداقلا ئۇلارنىڭ يوشۇرۇن ھىيلە-مىكىرلىرىنىمۇ تولۇق بىلگۈچىدۇر. شۇڭا بىز ھەر ۋاقىت ئاللاھقا تەۋەككۈل قىلىپ، ھەقىقەت ۋە ئادالەت يولىدا مۇستەھكەم تۇرۇشىمىز كېرەك.