Nahl surasi — Oyat 120

Kalimalarning maʼnolari:

• أُمَّةً (ummatan): Yaxshilikka yetaklovchi imom, o'rnak va namuna bo'lgan zot.
• قَانِتًا (qonitan): Doimiy itoat qiluvchi, Xudoga bo'ysunuvchi.
• حَنِيفًا (hanifan): Yolg'on va batildan haqqa tomon og'uvchi, yagona Allohga ibodat qiluvchi.

Tafsir:

Alloh taolo ushbu oyatda Ibrohim alayhissalomning ulug' fazilatlarini bayon qilib, ularni bizga o'rnak qilib ko'rsatmoqda. Ibrohim alayhissalom o'z zamonasida yolg'iz o'zi butun bir ummat edilar. Ya'ni ular yaxshilikning barcha xislatlarini o'zlarida jam qilgan, odamlarni to'g'ri yo'lga boshlovchi imom va peshvo edilar. Ular doimo Allohga itoat qiluvchi, Unga bo'ysunuvchi, har bir ishda Uning roziligini izlovchi zot edilar. Shuningdek, ular hanif edilar, ya'ni barcha botil dinlardan yuz o'girib, faqat haq din bo'lgan Islomga (yagonalik diniga) yuzlangan edilar. Ular hech qachon mushriklardan bo'lmaganlar, aksincha, butun umrlari davomida yagona Allohga ibodat qilganlar va Uni hech kimga sherik qilmaganlar. Bu oyatda, ayniqsa, Quraysh mushriklarining "biz Ibrohimning dinidamiz" degan da'volari rad etilmoqda, chunki ularning amallari Ibrohim alayhissalomning yo'lidan butunlay yiroq edi.

Foydalar:

• Ibrohim alayhissalomning hayoti biz uchun eng go'zal o'rnakdir. Ularning tavhidga bo'lgan sodiqligi, Allohga bo'lgan itoati va batilga qarshi kurashi har bir musulmon uchun ibrat maktabidir.
• Yaxshilikning barcha fazilatlarini o'zida jam qilish orqali inson o'zi yolg'iz bo'lsa ham, butun bir ummat darajasiga ko'tarilishi mumkin. Bu esa har birimizda yaxshilikka intilish va o'z ustimizda ishlashga bo'lgan ishtiyoqni uyg'otadi.
• Ushbu oyat bizga pokiza e'tiqodning, ya'ni Allohga hech kimni sherik qilmasdan ibodat qilishning naqadar ulug'ligini o'rgatadi. Bu e'tiqod insonni dunyo va oxiratda yuksak martabalarga olib chiqadi.