Nəhl surəsi — Ayə 3

Kəlmələrin mənaları:

• Bil-həqq – haqq ilə, doğru və yerində olaraq, boş yerə deyil.
• Təala – ucadır, pakdır, hər şeydən yüksəkdir.
• Əmma yuşrikun – onların (müşriklərin) Allaha şərik qoşduqları şeylərdən.

Təfsir:

Allah-təala göyləri və yeri haqq ilə yaratmışdır. Yəni Onun bu yaradılışı boş və əbəs deyildir. O, bu kainatı yaratmaqla Öz qüdrətini, elmini və hikmətini bəndələrinə nümayiş etdirmişdir. Göylərin genişliyi, ulduzların nizamı, yerin sabitliyi və üzərindəki saysız-hesabsız nemətlər – bütün bunlar insanı düşünməyə və bu kainatın Yaradanının əzəmətini dərk etməyə dəvət edir.

Bu göylər və yer təsadüfən, öz-özünə yaranmamışdır. Onları yaradan Allah, hər şeyi bir məqsədlə və hikmətlə yaratmışdır. Bu məqsəd insanın öz Rəbbini tanıması, Ona ibadət etməsi və Onun böyüklüyünü etiraf etməsidir. Kainatdakı bu gözəl nizam və mükəmməl sistem, ağıl sahibi hər bir insana Allahın varlığını və birliyini sübut edən ən böyük dəlildir.

Allah-təala bütün bu yaradılışı ilə Özünün haqq olduğunu, ibadətə layiq yeganə varlıq olduğunu bəyan edir. O, müşriklərin Ona şərik qoşduqları bütlərdən, tanrılardan və bütün batil inanclardan ucadır və pakdır. Onun şəriki yoxdur, Ona heç bir şey bənzəmir və Onun heç bir bərabəri yoxdur.

Ey insan! Bu göylərə bax, bu yerə bax, öz vücuduna bax – bütün bunlar sənin üçün bir dərs və ibrətdir. Bu kainatı yaradan Allah, səni də yaratmışdır və səndən yalnız Ona ibadət etməni istəyir. O, sənə ən yaxın olandır, sənin dualarını eşidir, sənin ehtiyaclarını bilir. Bəs nə üçün Onu tərk edib başqalarına üz tutursan? Nə üçün Özünü yaradana şərik qoşursan?

Allah-təala sənə olan məhəbbətindən və rəhmətindən dolayı bu kainatı sənin üçün mükəmməl bir yaşayış yeri etmişdir. Günəşi işıq saçan, ayı nurlandıran, yağışı endirən, torpaqdan bitkilər çıxaran Odur. Bütün bu nemətlər Onun birliyinin və haqq olduğunun şahidləridir. Elə isə, ey ağıl sahibi, bu dəlilləri görüb yenə də Ona şərik qoşmaq olarmı?

Allah-təala Öz əzəməti ilə müşriklərin şərik qoşduqları hər şeydən ucadır. O, bütün nöqsanlardan pakdır, bütün çatışmazlıqlardan uzaqdır. Onun haqqında yaxşı zənn bəslə, Ona ixlasla ibadət et və bil ki, sənin Rəbbin ən böyükdür, ən ucadır, ən rəhmətlidir. Onun rəhməti hər şeyi əhatə etmişdir və O, tövbə edən bəndələrini çox sevir.