Nahl surasi — Oyat 3

Kalimalarning ma'nolari:

• Bil-haqq: Haq bilan, ya'ni mutlaq hikmat va adolat bilan, behuda emas.
• Ta'aalaa: U zot yuksakdir, har qanday nuqsondan pokdir.
• Yushrikuun: Uning sherik qilishlari, Allohga boshqalarni tenglashtirishlari.

Tafsir:

Alloh taolo osmonlaru yerni haq bilan yaratdi. Ya'ni, ularni behuda, o'yin-kulgi uchun emas, balki buyuk hikmat va aniq maqsad bilan yaratdi. Osmonlarning ulkanligi, yulduzlar va sayyoralarning tartibi, yerning inson hayoti uchun qulay qilib yaratilishi — bularning barchasi Allohning cheksiz qudrati va hikmatiga dalolat qiladi. Bu yaratilishlarning o'zi bandalarni Yaratuvchining buyukligi haqida fikr yuritishga va Uning yagonaligini tan olishga chorlaydi. Alloh taolo ularni yaratishda hech qanday namunaga muhtoj emas edi, balki ularni yo'qdan bor qildi.

So'ngra Alloh taolo: "U zot ularning (mushriklarning) sherik keltirishlaridan yuksakdir", deydi. Ya'ni, Alloh taolo ularning Unga butlar va sanamlarni sherik qilishlaridan, Uning mulkida va hukmida hech qanday sherigi yo'qligidan pok va mutaoliydir. U yolg'iz o'zi yaratuvchi, rizq beruvchi va boshqaruvchidir.

Foydalar:

• Osmonlar va yerning yaratilishi Allohning borligi va birligiga eng katta dalildir. Har bir inson bu go'zal koinotga nazar solib, uning Yaratuvchisi borligini anglay oladi.
• Alloh hech narsani behuda yaratmagan. Har bir narsada hikmat va maqsad bor. Bu esa insonni o'z hayotini ham maqsadsiz o'tkazmaslikka undaydi.
• Mushriklarning shirklari Allohning ulug'ligi oldida hech narsa emas. Bu mo'minga taskin beradi — haqiqat har doim g'olibdir.
• Ushbu oyat insonni tafakkurga, o'ylashga va yaratilish mo''jizalarini o'rganishga chorlaydi. Tafakkur qilgan kishi iymonga yaqinlashadi.