اسراء سۈرىسى — ئايەت 51

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج بولغان سۆزلەر:

• «خَلْقًا»: مەخلۇق، يارىتىلغان نەرسە.
• «يَكْبُرُ»: چوڭ بولماق، ئۇلۇغ بولماق، كۆزگە چوڭ كۆرۈنمەك.
• «صُدُورِكُمْ»: كۆڭۈللىرىڭلار، دىللىرىڭلار.
• «فَطَرَكُمْ»: سىلەرنى ئەڭ ئاۋۋال يارىتىپ، يوقتىن بار قىلدى.
• «يُنْغِضُونَ»: باشلىرىنى لىڭشىتىدۇ، ھەرىكەتلەندۈرىدۇ (مەسخىرە ۋە ھەيرانلىق بىلەن).
• «عَسَىٰ»: بەلكىم، ئېھتىمال (بۇ يەردە ئاللاھ تەرىپىدىن بولغاچقا، چوقۇم دېگەن مەنىدە).

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى ئىنسانلار! ئەگەر سىلەر ئۆلگەندىن كېيىن قايتا تىرىلىشنى ئىنكار قىلىۋاتقان بولساڭلار، ھەتتا سىلەرنىڭ كۆڭۈللىرىڭلاردا ئەڭ چوڭ ۋە ئەڭ قىيىن دەپ قارالغان بىر مەخلۇق بولۇپ قالساڭلارمۇ — مەسىلەن، ئۆلۈم ياكى ئاسمان-زېمىن ۋە تاغلاردەك ئۇلۇغ نەرسىلەر — ئاللاھ تائالا سىلەرنى قايتا تىرىلدۈرۈشكە قادىردۇر. چۈنكى ئاللاھ سىلەرنى ئەڭ ئاۋۋال يوقتىن بار قىلغان زاتتۇر. ئەگەر سىلەر بۇنى چۈشەنگەن بولساڭلار، ئۆلگەندىن كېيىن قايتا تىرىلىشنىڭ ئاللاھ ئۈچۈن ھېچقانداق قىيىن ئىش ئەمەسلىكىنى بىلەتتىڭلار.

لېكىن، ئىنكار قىلغۇچىلار ھەقىقەتنى ئاڭلىغاندا، مەسخىرە قىلىپ: «بىز ئۆلگەندىن كېيىن بىزنى كىم قايتا تىرىلدۈرىدۇ؟» دەيدۇ. ئۇلارغا ئېيتىڭ: «سىلەرنى ئەڭ ئاۋۋال يارىتىپ، يوقتىن بار قىلغان زات — ئاللاھ — سىلەرنى قايتا تىرىلدۈرىدۇ.» ئۇلار بۇ جاۋابنى ئاڭلىغاندا، مەسخىرە ۋە ھەيرانلىق بىلەن باشلىرىنى لىڭشىتىپ: «بۇ قايتا تىرىلىش قاچان بولىدۇ؟» دەيدۇ. ئۇلارغا ئېيتىڭ: «بەلكىم ئۇ يېقىن بولۇشى مۇمكىن؛ ھەقىقەتەن ئاللاھنىڭ ۋەدىسى چوقۇم يېقىندۇر.»

ئى ئەزىز قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تائالانىڭ قۇدرىتى چەكسىز. ئۇ يوقتىن بار قىلغان زات، قايتا تىرىلدۈرۈشكە تېخىمۇ قادىردۇر. شۇڭا، ئۆلگەندىن كېيىنكى ھاياتنى ئىنكار قىلىش ھەقىقەتكە ئاساسسىز بولۇپ، ئاللاھنىڭ قۇدرىتىنى چۈشىنىش ۋە ئۇنىڭغا ئىشىنىش بىزنى ھەقىقىي نىجاتلىققا يېتەكلەيدۇ. ئاللاھ بىزنى ھەممىمىزنى ئۆلگەندىن كېيىن قايتا تىرىلدۈرىدىغان كۈننى ئەسلىدە ئۇنتۇپ قالمايلى، ھەر ۋاقىت ياخشى ئەمەللەر قىلىپ، ئاخىرەت ئۈچۈن تەييارلىق قىلايلى. ئاللاھ بىزنى ھىدايەت قىلغاي!