کہف سۈرىسى — ئايەت 39

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• «لَوْلَا»: بۇ يەردە «ھەلا» يەنى «نېمىشقا...مىدىڭ» مەنىسىدە، ئەپسۇسلىنىش ۋە تەرغىب بىلدۈرىدۇ.
• «جَنَّتَك»: باغچەڭ، باغ-بوستانلىقىڭ.
• «مَا شَاءَ اللَّهُ»: ئاللاھ خالىغىنى (بولىدۇ)، يەنى بۇ نېمەتنى ئاللاھنىڭ خاھىشى بىلەن تاپتىم دېگەن مەنىدە.
• «لَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ»: ئاللاھتىن باشقا ھېچ كۈچ-قۇۋۋەت يوق، ھەممە كۈچ-قۇۋۋەت ئاللاھنىڭ قولىدا.
• «أَقَلَّ مِنكَ مَالًا وَوَلَدًا»: مال-مۈلۈك ۋە بالىلار جەھەتتە سەندىن ئاز.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى مۇئمىن قېرىنداشلار، بۇ ئايەتتە ئاللاھ تەئالا بىزگە ناھايىتى مۇھىم بىر ئەدەبنى ئۆگىتىدۇ. بىر كىشى باغچىسىغا كىرگەن چاغدا، ئۇنىڭ گۈزەللىكى ۋە مول-ھوسۇللۇقىغا قاراپ مەغرۇرلىنىپ كەتمەي، بەلكى «بۇ ئاللاھ خالىغىنى، ئاللاھتىن باشقا ھېچ كۈچ-قۇۋۋەت يوق» دېيىشى كېرەك. بۇ سۆزلەر ئاللاھقا شۈكۈر قىلىش، ئۆزىنىڭ ئاجىزلىقىنى تونۇش ۋە بارلىق نېمەتنىڭ ئاللاھتىن ئىكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلىشتۇر.

ئايەتنىڭ داۋامىدا، مۇئمىن كىشى مەغرۇر ھەمراھىغا مۇنداق دەيدۇ: «ئەگەر سەن مېنى مال-مۈلۈك ۋە بالىلار جەھەتتە ئۆزۈڭدىن ئاز دەپ كۆرسەڭ، بۇ پەقەت ئاللاھنىڭ ھېكمىتىدۇر. ئاللاھ خالىسا، ماڭا سەندىن ياخشىراق نەرسىلەرنى بېرىشى مۇمكىن، سېنىڭ باغچەڭگە ئاسماندىن ئاپەت چۈشۈرۈپ، ئۇنى قاقاس يەرگە ئايلاندۇرۇۋېتىشى ياكى سۇيىنى يەر ئاستىغا سىڭدۈرۈپ، ئۇنىڭدىن پايدىلىنالمايدىغان ھالغا كەلتۈرۈشى مۇمكىن.»

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ھەر قانداق نېمەتكە ئېرىشكەندە ئاللاھنى ئەسلىشىمىز، «ماشا ئاللاھ» ۋە «لا قۇۋۋەتە ئىللە بىللەھ» دېيىشىمىز، ھەرگىز تەكەببۇرلۇققا كەتمەسلىكىمىز كېرەك. چۈنكى بارلىق نېمەتلەر ئاللاھنىڭ ئىلتىپاتىدۇر، ئۇ خالىسا بېرىدۇ، خالىسا ئېلىۋېتىدۇ. شۇڭا ھەر ۋاقىت ئاللاھقا شۈكۈر قىلىپ، كەمتەرلىك بىلەن ياشاش مۇئمىننىڭ ئەڭ گۈزەل خاراكتېرىدۇر. ئاللاھ بىزنى مەغرۇرلۇقتىن ۋە نېمەتلەرگە ئالدانىشتىن ساقلىسۇن، ھەممىمىزنى شۈكۈر قىلغۇچى بەندىلەردىن قىلسۇن.