کہف سۈرىسى — ئايەت 59

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• الْقُرَىٰ: شەھەرلەر، يۇرتلار، ئاۋۋالقى ئۈممەتلەرنىڭ ماكانلىرى.
• أَهْلَكْنَاهُمْ: ئۇلارنى ھالاك قىلدۇق، يوق قىلدۇق.
• ظَلَمُوا: ئۇلار زۇلۇم قىلدى، يەنى كۇفرى ۋە گۇناھ-مەئسىيەت بىلەن ئۆزلىرىگە زۇلۇم قىلدى.
• لِمَهْلِكِهِم: ئۇلارنىڭ ھالاك بولۇشى ئۈچۈن، ئۇلارنىڭ ھالاك بولىدىغان ۋاقتى ئۈچۈن.
• مَوْعِدًا: بەلگىلەنگەن ۋاقىت، ئەجەل، ۋەدە قىلىنغان مۇددەت.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئىنسانلارغا ئىبرەت ۋە ئەسكەرتىش بېرىدۇ. ئۇ شۇنداق دەيدۇ: ئىلگىرىكى ئۈممەتلەرنىڭ يۇرتلىرى ۋە شەھەرلىرى سىلەرگە يېقىن جايلاردا ئىدى — مەسىلەن ھۇد قەۋمىنىڭ، سالىھ قەۋمىنىڭ، شۇئەيب قەۋمىنىڭ ۋە باشقا ئۈممەتلەرنىڭ يۇرتلىرى. ئۇلار كۇفرى ۋە گۇناھ-مەئسىيەت بىلەن ئۆزلىرىگە زۇلۇم قىلغان چاغدا، ئاللاھ ئۇلارنى ھالاك قىلدى. ئاللاھ ھەر بىر ئۈممەتنىڭ ھالاك بولىدىغان ۋاقتىنى ئېنىق بەلگىلەپ قويغان بولۇپ، ئۇلار بەلگىلەنگەن مۇددەتكە يەتكەندە ئازاب كېلىپ ئۇلارنى ھالاك قىلدى. بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھنىڭ ئازابى ئادىل ۋە ھېكمەتلىك بولۇپ، ئۇ زالىملارنى ھەرگىز جازاسىز قويمايدۇ، ئەمما ئۇلارغا تەۋبە قىلىش ۋە ياخشى ئەمەل قىلىش ئۈچۈن مۇئەييەن ۋاقىت بېرىدۇ. شۇڭا ئىنسان بالىسى ئۆتمۈشتىكى ئۈممەتلەرنىڭ ئاقىۋىتىدىن ئىبرەت ئېلىپ، ئاللاھقا ئىمان كەلتۈرۈشى، ئۇنىڭ بۇيرۇقلىرىغا بويسۇنۇشى ۋە گۇناھلاردىن يىراق تۇرۇشى كېرەك. ئاللاھنىڭ ۋەدىسى ھەقتۇر، ئۇنىڭ بەلگىلىگەن ۋاقتىدىن قېچىپ قۇتۇلۇش مۇمكىن ئەمەس. بىز ئاللاھنىڭ رەھمىتىگە ئىلتىجا قىلىپ، تەۋبە قىلىپ، ئۇنىڭ يولىدا مۇستەھكەم تۇرايلى، شۇنداقلا بىزنى ھالاك بولغان ئۈممەتلەرنىڭ ئاقىۋىتىدىن ساۋاق ئېلىشقا تەۋپىق بەرسۇن.