Sura Al-Bakara — Werset 169

Znaczenie słów:

• As-sū’ (السوء) – grzech, zło, wszystko to, co przynosi człowiekowi smutek i szkodę.
• Al-fahszā’ (الفحشاء) – czyny szczególnie obrzydliwe i ciężkie grzechy, które są rażącym przekroczeniem granic wyznaczonych przez Boga.
• An taqūlū ‘alā Allāhi mā lā ta‘lamūn (أن تقولوا على الله ما لا تعلمون) – mówienie o Bogu bez wiedzy, przypisywanie Mu rzeczy, których nie objawił, np. zakazywanie lub dozwalanie czegoś bez dowodu z Koranu i Sunny.

Tafsir (wyjaśnienie) wersetu:

Ten werset jest kontynuacją ostrzeżenia przed podążaniem za krokami szatana. Bóg wyjaśnia tutaj, czym dokładnie szatan nakazuje ludziom – a mianowicie trzema rzeczami:

1. Nakazywanie zła (as-sū’) – czyli wszystkiego, co jest grzechem i przynosi człowiekowi zgubę w życiu doczesnym i wiecznym. Jest to każdy czyn, który rani duszę, szkodzi społeczeństwu i oddala od Boga.
2. Nakazywanie czynów haniebnych (al-fahszā’) – czyli grzechów szczególnie ciężkich i obrzydliwych, takich jak cudzołóstwo, kłamstwo, oszustwo, niesprawiedliwość, które są jawnym przekroczeniem prawa Bożego i niszczą moralność jednostki oraz wspólnoty.
3. Mówienie o Bogu bez wiedzy – to najgroźniejszy z nakazów szatana, ponieważ polega na wymyślaniu rzeczy o Bogu, których On nie objawił. Dotyczy to zarówno zniekształcania wierzeń, jak i wydawania religijnych nakazów i zakazów bez oparcia w Koranie i autentycznej Sunnie. Jest to forma wielkiego oszustwa, ponieważ człowiek przypisuje Bogu to, czego Bóg nie powiedział, i w ten sposób wprowadza siebie i innych w błąd.

Werset ten pokazuje, że szatan nie nakazuje wprost jedynie jawnych grzechów, ale również – co gorsza – nakazuje ludziom mówić o Bogu kłamstwa, co jest jeszcze cięższym przewinieniem, gdyż podważa fundamenty wiary i prawa Bożego.

Korzyści płynące z wersetu:

1. Ostrzeżenie przed podstępami szatana – werset uczy nas, że szatan działa stopniowo: zaczyna od drobnych grzechów, potem prowadzi do ciężkich, a w końcu do mówienia o Bogu bez wiedzy. Świadomość tego pomaga nam być czujnymi i nie ulegać jego podszeptom.
2. Zakaz mówienia o religii bez wiedzy – to fundamentalna zasada islamu: nie wolno wydawać sądów religijnych ani wypowiadać się o Bogu bez solidnej wiedzy opartej na Koranie i Sunnie. To chroni społeczność muzułmańską przed herezją i podziałami.
3. Wartość wiedzy – werset ten podkreśla, jak wielkie znaczenie ma zdobywanie rzetelnej wiedzy religijnej. Muzułmanin powinien uczyć się od uczonych i pytać o to, czego nie wie, zamiast zgadywać lub wymyślać.
4. Ochrona czystości wiary – trzymanie się zasady „nie mów o Bogu tego, czego nie wiesz” chroni serce człowieka przed fałszywymi przekonaniami i utrzymuje jego wiarę w czystości, zgodnie z tym, co objawił Bóg.
5. Miłosierdzie Boga – Bóg, ostrzegając nas przed tymi trzema rzeczami, okazuje nam swoją łaskę, ponieważ chce uchronić nas przed zgubą i zapewnić nam szczęście w obu światach. To dowód na to, że islam jest religią opartą na wiedzy, sprawiedliwości i trosce o dobro człowieka.