Surah Al-Baqarah — Ayat 170

Makna Perkataan:

• أَلْفَيْنَا: Kami dapati / kami temui.
• آبَاءَنَا: Nenek moyang kami / bapa-bapa kami.
• لَا يَعْقِلُونَ شَيْئًا: Tidak memahami sesuatu pun (tentang kebenaran dan petunjuk).
• وَلَا يَهْتَدُونَ: Dan tidak mendapat petunjuk ke jalan yang benar.

Tafsir Ayat:

Apabila orang-orang mukmin menasihati golongan yang sesat dengan berkata: "Ikutilah apa yang telah Allah turunkan, iaitu al-Quran yang membawa petunjuk dan cahaya kebenaran," mereka dengan sikap degil dan sombong menjawab: "Tidak! Kami tidak akan mengikut ajaranmu. Kami hanya akan mengikut apa yang kami dapati daripada nenek moyang kami, iaitu adat resam, kepercayaan dan tradisi mereka."

Allah SWT membantah sikap mereka dengan pertanyaan yang amat tajam: "Adakah mereka tetap mahu mengikut nenek moyang mereka walaupun nenek moyang itu tidak memahami sesuatu pun tentang agama yang benar, tidak berakal sihat untuk membezakan yang hak dan yang batil, serta tidak mendapat petunjuk ke jalan yang lurus?"

Sesungguhnya taqlid buta (mengikut tanpa usul periksa) kepada nenek moyang yang berada dalam kesesatan adalah satu kebodohan yang amat besar. Allah SWT mengajak manusia supaya menggunakan akal fikiran dan memerhatikan bukti-bukti kebenaran yang terkandung dalam al-Quran. Janganlah kita menjadi hamba kepada tradisi yang bertentangan dengan syariat, kerana kebenaran itu datang daripada Allah, bukan daripada warisan nenek moyang semata-mata.

Ayat ini juga mengingatkan kita bahawa Islam adalah agama yang selaras dengan fitrah dan akal yang sihat. Setiap muslim hendaklah sentiasa merujuk kepada al-Quran dan Sunnah dalam setiap perkara, bukan sekadar mengikut kebiasaan yang diwarisi tanpa mengetahui dalilnya. Semoga Allah SWT menjauhkan kita daripada sikap taqlid buta yang menghalang kita daripada menerima kebenaran, dan menganugerahkan kita kefahaman yang mendalam terhadap agama-Nya. Amin.