Аль-Бакара сүресі — Аят 200

1. Қиын сөздердің мағынасы:

• مَنَاسِكَكُمْ: Қажылық кезінде орындалатын ғибадаттар, яғни қажылық рәсімдері.
• خَلَاقٍ: Үлес, несібе, ақыреттегі сый-сияпат.

1. Аяттың тәпсірі:

Ей, мұсылмандар! Қажылық ғибадаттарыңды, яғни ихрам кию, тәуап ету, сағи жасау, Арафатта тұру, шайтанға тас ату және құрбандық шалу сияқты рәсімдерді толық орындап бітірген соң, Аллаһты көптеп еске алыңдар, Оған мадақ айтыңдар, такбир мен тәһлил айтыңдар. Бұл еске алуларың өздеріңнің әкелеріңнің мақтаныштарын, ата-бабаларыңның даңқын еске алып мақтанғандарыңнан да күштірек әрі көбірек болсын. Өйткені сендерге келген барлық игілік — Аллаһтан. Ата-бабаларыңды мақтаудан гөрі Аллаһты еске алуға лайықтысыңдар.

Адамдар әртүрлі: кейбіреулері тек осы дүниеге ғана қызығып, ақыретті мүлде ойламайды. Олар: «Раббымыз! Бізге осы дүниеде денсаулық, мал-мүлік, бала-шаға бер!» — деп қана сұрайды. Мұндай адамдар үшін ақыретте ешқандай үлес, ешқандай жақсылық жоқ. Себебі олар ақыретке құлқы болмай, тек дүниеге ғана құмартып, одан басқаны ойламайды.

Ал нағыз мүміндер болса, Аллаһтан дүниеде де, ақыретте де жақсылық сұрайды. Олар Аллаһтың разылығын, жәннатты тілейді. Сондықтан ақыреттегі сауап пен сый оларға ғана тиесілі.

1. Осы аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Қажылық сияқты үлкен ғибадаттарды аяқтаған соң Аллаһты көптеп еске алу — иманның кемелдігінің белгісі.
• Аллаһты еске алу ата-бабаны мақтаудан, дүниелік мақтаныштардан артық болуы керек. Өйткені барлық нығметтің иесі — Аллаһ.
• Адам тек дүниені ғана сұрап, ақыретті ұмытпауы керек. Дүние мен ақыреттің игілігін бірге тілеу — мүміннің әдебі.
• Тек дүниеге құмартып, ақыретті естен шығару — адамды үлкен зиянға ұшыратады. Ақыретте үлессіз қалудан сақ болу керек.
• Ислам — тепе-теңдік діні. Ол дүниені де, ақыретті де ұмытпауға шақырады. Осылайша адам бақытты өмірге жетеді.
• Құран адамды әрдайым Аллаһты еске алуға, Оған шүкір етуге және жақсылықты тек Одан сұрауға бағыттайды. Бұл — жүректі тыныштандыратын, өмірге мән беретін ұлы жол.