سوره بقره — آیه 267

معانی واژگان:

• طَیِّبات: چیزهای پاک، حلال و نیکو.
• کَسَبْتُمْ: به دست آوردید (از راه تجارت، صنعت و کار).
• أَخْرَجْنَا لَکُم مِّنَ الْأَرْضِ: آنچه از زمین برای شما بیرون آوردیم (مانند حبوبات، میوهها و معادن).
• تَیَمَّمُوا: قصد کنید و برگزینید.
• الْخَبِیث: پست، ناپاک و بیکیفیت.
• تُغْمِضُوا: چشمپوشی کنید و از عیب آن صرفنظر نمایید (در اصل به معنای بستن چشم است).

تفسیر آیه:

ای کسانی که به خدا و پیامبرش ایمان آوردهاید! از اموال پاکیزه و حلالی که به دست آوردهاید و از آنچه از زمین برای شما رویاندهایم (از قبیل میوهها و غلات) انفاق کنید. و قصد نکنید که از مالِ پست و ناپاک انفاق کنید؛ همان چیزی که اگر به شما بدهند، آن را نمیگیرید مگر با چشمپوشی و اغماض از عیب و نقص آن. پس چگونه برای خدا چیزی را میپسندید که برای خودتان نمیپسندید؟! و بدانید که خداوند بینیاز از صدقات شماست و در همه حال سزاوار ستایش است؛ او در ذات و افعالش محمود است.

فواید و پیامهای آیه:

• انفاق باید از مال حلال و پاک باشد؛ زیرا خداوند پاک است و تنها پاکیزهها را میپذیرد.
• انسان نباید چیزهای بیکیفیت و ناخوشایند را برای خدا کنار بگذارد؛ همانگونه که برای خودش راضی نیست، برای خدا نیز نباید راضی باشد.
• این آیه روحیهی احسان و اخلاص را تقویت میکند و نشان میدهد که خداوند بینیاز است و انفاق ما برای نیاز او نیست، بلکه برای رشد و پاکی خود ماست.
• توجه به این نکته که خداوند «حمید» است، انگیزه میدهد تا انسان با شکرگزاری و نیکی، شایسته ستایش او شود و در مسیر رضایت الهی گام بردارد.