Anbiyo surasi — Oyat 26

Kalima ma'nolari:

• "Subhanahu" – U (Alloh) O'zini har qanday nuqsondan poklagan holda, ulardan mutlaqo xoli ekanini bildiradi.
• "Mukramun" – izzatli, hurmatli, Alloh tomonidan ulug'langan va O'ziga yaqin qilingan zotlar.

Tafsir:

Mushriklar (quraysh va boshqa johiliy ahl) Alloh taologa nisbatan eng og'ir va yolg'on so'zni aytib: "Rahmon (mehribon Alloh) O'ziga farzand tutdi", dedilar. Ular bu so'z bilan farishtalarni Allohning qizlari deb da'vo qilishdi. Alloh taolo esa O'zini ularning bu yolg'on va iftiralaridan poklagan holda, "Subhanahu" – ya'ni U har qanday nuqsondan, sherikdan, farzand tutishdan mutlaqo pokdir, deb e'lon qildi. Chunki farzand tutish kabi xususiyatlar maxluqotga xos bo'lib, Alloh ulardan beminnat va behtiyojdir.

So'ngra Alloh taolo ularning da'vosini rad etib, farishtalarning haqiqiy holatini bayon qildi: "Balki ular (farishtalar) Allohning izzatli, hurmatli bandalaridir". Ya'ni farishtalar Allohning qizlari emas, balki Uning mukarram, ulug'langan va O'ziga yaqin qilingan qullaridir. Ular Allohning buyrug'iga to'liq bo'ysunadilar, Uning huzurida hech qanday mustaqil iroda va da'voga ega emaslar. Ular faqat Alloh buyurgan narsani qiladilar va Uning amrisiz hech qanday ishni bajarishga jur'at eta olmaydilar. Bu bilan Alloh taolo farishtalarning maqomini yuqori ko'tarib, ularni O'zining muqarrab bandalari ekanini ta'kidladi.

Foydalar:

• Alloh taolo har qanday nuqsondan pok ekani va Unga nisbatan farzand, sherik kabi xususiyatlarni nisbat berish eng katta gunoh ekanini o'rganamiz.
• Farishtalar Allohning mukarram bandalari ekani, ularning maqomi yuksakligi va Allohga to'liq itoatkorligi bizga o'rnak bo'ladi.
• Biz ham Allohning bandalari sifatida Uning buyruqlariga to'liq bo'ysunishimiz, Uning huzurida kamtarin bo'lishimiz lozim.
• Alloh taolo O'zining solih bandalarini izzatlaydi va ulug'laydi, shuning uchun biz ham to'g'ri yo'lda mustahkam bo'lib, Uning roziligini topishga intilishimiz kerak.