سوره انبیا — آیه 36

معانی کلمات:

• هُزُوًا: مسخره کردن، استهزا.
• یَذْکُرُ آلِهَتَکُمْ: از خدایان شما بدگویی میکند و آنها را به باد انتقاد میگیرد.
• بِذِکْرِ الرَّحْمٰنِ: به یاد خداوند رحمان و ذکر او (توحید و عبادت او).

تفسیر آیه:

ای پیامبر! هنگامی که کافران تو را میبینند، جز به مسخره و استهزا کاری با تو ندارند و به یکدیگر میگویند: «آیا این همان کسی است که از خدایان ما بدگویی میکند و آنها را عیبجو میشود؟» آنان با این سخنان، پیروان خود را از تو میرانند و تو را تحقیر میکنند. اما نکتهی شگفتآور اینجاست که این کافران در حالی که تو را به خاطر یاد کردن از بتهایشان مسخره میکنند، خودشان به یاد خداوند رحمان و ذکر او کافرند و به یگانگی و رحمت او ایمان ندارند. آنان حتی نام «رحمان» را انکار میکردند و میگفتند: ما رحمان را نمیشناسیم مگر مسیلمهی کذاب را! پس اینان که خود غرق در کفر و ناسپاسیاند، شایستهی سرزنشاند نه تو که آنان را به سوی حق دعوت میکنی.

فواید و پیامهای آیه:

• مؤمن باید در برابر استهزای مخالفان، صبور و استوار باشد و بداند که این رفتارها از سرِ کفر و عناد است، نه از روی منطق و دلیل.
• کافران هرچند دیگران را مسخره میکنند، اما خودشان در گمراهی عمیقی هستند و از نعمتهای خداوند ناسپاسی میکنند؛ پس نباید سخنان آنان مؤمن را ناراحت کند.
• این آیه نشان میدهد که دشمنان حق، همیشه در طول تاریخ پیامبران را به باد تمسخر گرفتهاند، اما این تمسخرها نه تنها به پیامبران ضرری نرسانده، بلکه باعث رسوایی خود آنان شده است.
• ایمان به خداوند رحمان و ذکر او، بزرگترین نعمت و افتخار برای مؤمن است، در حالی که کافران با انکار این ذکر، خود را از رحمت الهی محروم میکنند.